سیکلامن یکی از آن گیاهان گلدار و دوست داشتنی است که با گل های خوش عطر و برگ های خوش رنگش می تواند جلوه خاصی به خانه شما بدهد. این گل جذاب رشد خوبی دارد و اگر اصول اولیه نگهداری گل سیکلامن در منزل را بلد باشید سال ها در کنارتان می ماند و هر فصل با گل های زیبایش غافلگیرتان می کند.
در ادامه این مطلب تصمیم داریم به زبان ساده اصول نگهداری گیاه سیکلامن در منزل را بررسی کنیم تا بتوانید این زیباروی حساس را شاداب و سرسبز نگه دارید.
سیکلامن چیست؟
سیکلامن یک گیاه گلدار و ظریف می باشد که گل های کوچک و خوشبو دارد و گل هایش روی ساقه های بلند و بدون برگ دیده می شوند. این ساقه ها از بخش های برگ دار گیاه بیرون می آیند و رو به بالا رشد می کنند. سیکلامن گیاهی چندساله با ریشه ای غده ای است. همین ویژگی باعث می شود که با رسیدن تابستان وارد دوره خواب شود و بعد از خنک شدن هوا دوباره جان بگیرد و رشدش را از سر بگیرد.
گل های سیکلامن در رنگ های صورتی بنفش قرمز و سفید دیده می شوند. برگ های آن هم قلبی شکل هستند و روی آن ها رگه ها و حاشیه های نقره ای به چشم می خورد. به همین دلیل خیلی ها از آن به عنوان یک گیاه آپارتمانی شیک و محبوب برای فضای داخل خانه استفاده می کنند.
اگر بذر سیکلامن را اواخر تابستان بکارید باید صبر زیادی داشته باشید چون معمولاً حدود ۱۸ ماه زمان لازم است تا گیاه به گلدهی برسد. در نگهداری از این گیاه هم باید حتماً مراقب کودکان و حیوانات خانگی باشید چون سیکلامن برای انسان و حیوان سمی است.
شرایط نگهداری گل سیکلامن در منزل
اصول اولیه نگهداری گل سیکلامن در منزل اینگونه است که آن را در گلدان می کارند. این گل در تابستان وارد خواب می شود اما اگر شرایطش درست باشد دوباره در پاییز رشد می کند و گل می دهد. زمان دقیق خواب رفتن آن به دمای محیط و شیوه نگهداری شما بستگی دارد.
اگر هوا گرم باشد سیکلامن زودتر به خواب می رود. اما در محیط خنک ممکن است فقط بخشی از برگ هایش را از دست بدهد و کاملاً خشک نشود. در این حالت هم طبیعی است که برای مدتی گل ندهد. تکثیر آن از بذر کار ساده ای نیست و تقسیم غده هم می تواند به ریشه های حساسش آسیب بزند. برای همین اگر بخواهید تعداد بیشتری از این گیاه داشته باشید بهتر است یک گیاه سالم بخرید و همان را به خوبی نگهداری کنید.
نور مورد نیاز گل سیکلامن
گل سیکلامن در فصل رشد به نور زیاد اما غیرمستقیم نیاز دارد. نور مستقیم خورشید مخصوصاً در خانه می تواند به برگ ها و گل ها آسیب بزند. در زمستان بهتر است آن را نزدیک پنجره ای روشن بگذارید تا نور کافی بگیرد. اما وقتی تابستان و فصل خواب گیاه شروع می شود باید آن را به جایی خنک و نیمه تاریک منتقل کنید. جایی که هوا جریان داشته باشد و گرما در آن حبس نشود.
خاک
برای نگهداری گل سیکلامن در منزل باید خاکی انتخاب کنید که سبک و غنی باشد و آب را در خود نگه ندارد. خاک باید زهکشی خوبی داشته باشد و کمی هم اسیدی باشد. اگر گیاه را در گلدان نگه می دارید خاک گلدانی معمولی می تواند مناسب باشد اما بهتر است کمی پیت ماس هم به آن اضافه شود تا شرایط برای رشد بهتر شود.
آب
یکی دیگر از شرایط نگهداری گل سیکلامن در منزل این است که وقتی این گل برگ دارد یعنی در حال رشد است و باید آبیاری منظم داشته باشد. در این دوره هر وقت حدود سه سانتی متر از سطح خاک خشک شد زمان آبیاری دوباره است. اما باید مراقب باشید روی برگ و تاج گیاه آب نریزید چون این کار خطر پوسیدگی را بالا می برد.
وقتی گیاه وارد خواب می شود و بیشتر برگ هایش را از دست می دهد آبیاری هم باید خیلی کمتر شود. فقط در حدی آب بدهید که خاک کاملاً خشک نشود. یکی از روش های خوب برای آبیاری سیکلامن این است که گلدان را در یک سینی آب بگذارید تا ریشه ها از پایین آب را جذب کنند. این روش برای ریشه های حساس گیاه بهتر است.
دما و رطوبت
سیکلامن هوای خیلی گرم و خشک را دوست ندارد و از سرما و باد سرد هم آسیب می بیند. چون این گیاه بومی نواحی مدیترانه ای است در دمای معتدل بهتر رشد می کند. دمای شب برایش حدود ۴ تا ۱۰ درجه و دمای روز حدود ۱۵ تا ۲۱ درجه مناسب است.
رطوبت هم برای این گیاه مهم است مخصوصاً در زمستان که هوا داخل خانه خشک تر می شود. برای بالا بردن رطوبت می توانید گلدان را روی سینی سنگ ریزه بگذارید و کمی آب داخل سینی بریزید. فقط دقت کنید ته گلدان مستقیم داخل آب نباشد چون ریشه ها زود می پوسند.
کود
وقتی سیکلامن در حال رشد و پر برگ است باید هر دو هفته یک بار به آن کود بدهید. بهتر است از کود مایع رقیق شده با نیتروژن کم استفاده کنید. در دوره خواب نیازی به کوددهی نیست چون گیاه در آن زمان انرژی زیادی مصرف نمی کند.
تعویض گلدان سیکلامن
اگر تازه می خواهید سیکلامن را در گلدان بکارید گلدانی انتخاب کنید که اطراف غده ریشه حدود سه سانتی متر فضا داشته باشد. این گیاه معمولاً هر دو سال یک بار به تعویض گلدان نیاز دارد و بهترین زمان برای این کار تابستان است. زمانی که گیاه در خواب است و فشار کمتری به آن وارد می شود.
گلدان جدید نباید خیلی بزرگ تر از گلدان قبلی باشد. استفاده از خاک تازه هم کمک می کند گیاه بعد از جا به جایی راحت تر ریشه بدهد و دوباره جان بگیرد.
مشکلات رایج در نگهداری گل سیکلامن در منزل
بیشتر دردسرهای نگهداری گل سیکلامن در منزل از دو چیز شروع می شود. آبیاری زیاد و گرم بودن بیش از حد محیط. اگر این دو مورد را درست مدیریت کنید معمولاً گیاه سالم تر می ماند و بیشتر گل می دهد.
زرد شدن برگ ها
اگر برگ های سیکلامن در پاییز یا زمستان زرد شدند باید چند عامل را بررسی کنید. ممکن است گیاه در جای خیلی گرم باشد. شاید بیش از حد آب خورده باشد. گاهی هم کم آبی باعث این مشکل می شود. نور مستقیم آفتاب هم می تواند برگ ها را زرد کند.
در چنین حالتی بهتر است گیاه را به جایی خنک تر ببرید. جایی که نور ملایم داشته باشد و مستقیم زیر آفتاب نباشد. بعد هم فقط وقتی خاک رو به خشکی رفت آبیاری کنید. البته اگر در بهار برگ ها به تدریج زرد شوند جای نگرانی نیست. این بخشی از چرخه طبیعی گیاه است و معمولاً نشانه نزدیک شدن آن به دوره خواب است.
گلدهی ضعیف
اگر سیکلامن کمتر از حد معمول گل داد احتمال زیادی دارد که در محیطی گرم نگهداری شده باشد. گرما باعث می شود گیاه زودتر خسته شود و زودتر وارد خواب شود. کاهش گلدهی در پایان بهار هم طبیعی است و نباید آن را با مشکل اشتباه گرفت.
شل شدن قسمت های مختلف گیاه
وقتی بخش های مرکزی گیاه شل و نرم می شوند معمولاً مشکل از آبیاری زیاد است. اگر این بخش ها قهوه ای هم شده باشند احتمال پوسیدگی بالاست. خیس ماندن برگ ها و ساقه ها یا سرد بودن بیش از حد محیط هم می تواند این وضعیت را بدتر کند.
گاهی هم مشکل از آفت هایی است که در خاک زندگی می کنند و به ریشه ها آسیب می زنند. اگر کل گیاه یکباره ضعیف شد باید خاک و ریشه را هم بررسی کنید تا مطمئن شوید مشکل از آبیاری یا آفت نیست.