شاید در این روزها مدام در خلوت خودتان به این موضوع فکر می کنید که چگونه روزهای از دست رفته را جبران نموده و دوباره اختیار روزمرگی های خود را به دست بگیرید. پیش از هر چیزی بدانید که نقطه آغاز این مسیر شناخت دقیق مفهوم تسلط بر شرایط می باشد و اینکه چنین تسلطی در دنیای واقعی شما چه تصویری دارد. آیا مفهوم آن برای شما رسیدن به یک تعادل آرامش بخش میان دغدغه های کاری و زندگی شخصی است یا بیشتر به معنای داشتن توانایی برای انتخاب های قاطع و بدون معطلی در لحظه های حساس به نظر می رسد.
چگونه دوباره کنترل زندگی را به دست بگیریم؟
حقیقت این است که فرمان زندگی برای هر انسانی جلوه ای کاملاً متفاوت دارد و هر کس بر پایه تجربه ها و اولویت های خودش به آن معنا می بخشد. با این حال گاهی خستگی و فشارهای محیطی آن قدر بالا می گیرد که مهار امور ناخواسته از چنگ ما درمی رود و حس می کنیم هیچ کاری از دستمان برنمی آید. در چنین موقعیت های فرساینده ای معمولاً در برابر یک دوراهی مهم قرار می گیریم.
یک راه تلاش بی پایان برای حفظ اوضاع موجود است و راه دیگر تسلیم شدن و رها کردن همه چیز به حال خود که درست شبیه ریختن مهره های دومینو پیش می رود و می تواند به فروپاشی پی درپی سایر ابعاد زندگی منجر شود. در ادامه روش هایی را به شما معرفی می کنیم که به کمک آن ها می توتنید کنترل دوباره زندگی خودتان را به دست بگیرید.
یک حسابرسی کلی از زندگیتان انجام دهید
ارزیابی دقیق زندگی بهترین نقطه برای آغاز بازنگری در بخش های مختلف روزمرگی شما است. این بررسی فراگیر به شما فرصت می دهد نگاهی دوباره به کیفیت روابط عاطفی و پیوندهای خانوادگی بیندازید و میزان تعادل درونی و وضعیت جسمانی و دخل و خرج ماهانه و حتی ابعاد معنوی و ذوق هنری خود را بسنجید.
اگر به دنبال این هستید که قطار زندگی را دوباره روی ریل های اصلی بیندازید پیش از هر کاری باید جایگاه فعلی خود را با شفافیت کامل بشناسید. شیوه های متنوعی برای بازبینی و مرور زندگی وجود دارد اما مهم ترین نکته این است که روشی هماهنگ با روحیه و شرایط خودتان انتخاب کنید. حس آشفتگی و سردرگمی معمولاً پیامی آشکار است که به شما یادآوری می کند زمان توقف فرا رسیده تا قطب نمای درونی خود را بررسی کنید و جهت درست را بازیابید.
بسیاری از مواقع درست در همان لحظاتی که احساس می کنیم بر همه چیز مسلط شده ایم حجم کارهای روزمره ناگهان اوج می گیرد. در کشاکش همین شلوغی ها به سادگی ممکن است اولویت های بنیادین را به فراموشی بسپاریم و بی آنکه متوجه باشیم نشاط جسمانی و ساعت های باارزش و توان روحی خود را برای اموری خرج کنیم که ثمره چندانی به همراه ندارند.
برای بازگرداندن نظم و ثبات به زندگی باید نخستین گام را با این پرسش بردارید که در حوزه های اساسی روزگارتان تا چه اندازه طعم رضایت و شادی واقعی را چشیده اید. انسان هایی که به جایگاه های ارزشمند می رسند شجاعت این را دارند که در خلوت خود با حقیقت روبه رو شوند و بدون سرپوش گذاشتن مشخص کنند کدام بخش از احوالاتشان به ترمیم و مراقبت بیشتری محتاج است.
اعتماد به نفستان را جمع کنید
باور به توانایی های فردی پیش از هر چیز از شیوه حضور فعال شما در تک تک روزها و برنامه ریزی های دوراندیشانه تان سرچشمه می گیرد. آغاز صبح صرفاً به معنای باز کردن چشم ها و حاضر شدن در محیط کار نیست بلکه منظور از این حضور شیوه مواجهه هدفمند و باانگیزه شما با جریان هر روز زندگی است.
هنگامی که احساس می کنید مهار رویدادها از اختیارتان خارج شده ریشه اصلی ماجرا معمولاً در نبود شفافیت فکری و فرسودگی جسمی شما نهفته است. شاید در نگاه اول به نظر برسد که خودباوری پدیده ای دور از دسترس است اما در واقعیت بسیار نزدیک تر و ملموس تر از تصور شما قرار دارد.
با خودتان خلوت کنید و عواملی را بیابید که حس قدرت درونی را در شما زنده می کنند. اگر از وضعیت سلامت و اندام خود رضایت ندارید برای ایجاد یک عادت ورزشی و تغذیه مناسب تصمیمی جدی بگیرید. چنانچه احساس می کنید در زمینه دانش فردی نیاز به پیشرفت دارید پای صحبت افراد کاربلد بنشینید و از راهنمایی انسان هایی بهره ببرید که عملکردشان را از صمیم قلب تحسین می کنید. به محض اینکه کیفیت حضور هر روزه و نظم رفتاری خود را بهبود ببخشید آرام آرام خواهید دید که در سایر گوشه های زندگی نیز اقتدار و آرامش چشمگیری را تجربه می کنید.
یک پرش مغزی انجام دهید
ذهن هر انسانی در طول شبانه روز با حجم عظیمی از داده ها روبه رو می شود و رقمی نزدیک به پنجاه تا هفتاد هزار فکر گوناگون را پردازش می کند. طبیعی است که ثبت و دنبال کردن تک تک این افکار کاری ناممکن باشد ولی عبور پیوسته این هجمه سنگین از خیالات و دغدغه ها مانند سدی بزرگ در برابر تصمیم ما برای سروسامان دادن به زندگی قد علم می کند.
بخشی از این اندیشه ها سرشار از انگیزه و بارقه های امید هستند اما در مقابل بخش زیادی از آن ها حاصلی جز دلشوره و حس ناتوانی ندارند و همین احساس گیجی مانع از بازگشت ما به تعادل دلخواهمان می شود. در پایان روز با کوهی از موضوعات حل نشده مواجه می شویم که شامل خریدهای ناتمام و قرارهای معوقه و دید و بازدیدهای از یاد رفته و طرح های کاری نیمه کاره هستند و آرامش را از ذهن سلب می کنند.
آرام کردن فضای درونی از طریق کاستن از این افکار پراکنده بستری تازه و فراخ برای تمرکز بر اولویت ها ایجاد می کند. بنابراین هر زمان احساس کردید کلاف کارها پیچیده شده و توان مدیریت امور را از دست داده اید کافی است یک ربع تا بیست و پنج دقیقه زمان بگذارید و ذهن خود را سبک کنید.
این تمرین به هیچ چارچوب یا قالب پیچیده ای نیاز ندارد. تنها قلم را روی کاغذ بگذارید و اجازه دهید تمام دلمشغولی ها بدون سانسور و آزادانه سرازیر شوند. پس از پایان این برون ریزی می توانید با خیالی آسوده نوشته ها را بازخوانی کنید و آن ها را بر اساس میزان اهمیت در پوشه های جداگانه قرار دهید.
کارهای کوچکتان را سازماندهی کنید
در زمان هایی که تصور می کنید چرخ رویدادهای سرنوشت ساز و بزرگ زندگی برخلاف میلتان می چرخد و دستتان به جایی بند نیست هرگز فراموش نکنید که در گوشه و کنار شما جزئیات فراوانی وجود دارند که فرمانروای مطلق آن ها خود شما هستید.
منظور از این قدرت انتخاب اموری مثل مرتب کردن کمدها و تمیز نگه داشتن اتاق و چینش کشوهای کاری و حتی تصمیم گیری برای انتخاب غذای سالم و پخت و پز روزانه است. شما به سادگی می توانید تعیین کنید چقدر پول خرج کنید و چه زمان هایی را برای معاشرت با نزدیکان و رفتن به تفریح اختصاص دهید.
همین کارهای بسیار ساده وقتی در کنار یکدیگر قرار می گیرند حس فوق العاده ای از تسلط و کارآمدی را در وجودتان زنده می کنند و بار سنگین نگرانی ها را به طرز چشمگیری سبک می سازند. اگر به راستی به دنبال راهی برای بازپس گیری آرامش و جهت دهی دوباره به زندگی هستید سر و سامان دادن به همین مسائل پیش پاافتاده مطمئن ترین سکوی پرتاب برای شما خواهد بود.
هدف خود را مشخص کنید
پیدا کردن معنای عمیق تلاش ها یا بازتعریف مقصد نهایی در حکم دانه ای حیاتی است که باید در عمق باورهای شما ریشه بدواند. بدون داشتن این نقطه ثقل انگیزه های روزانه بسیار زودگذر و شکننده خواهند بود. نگاهی ژرف به لایه های پنهان خود و افزایش خودشناسی به شما کمک می کند تا رسالت راستین خود را در این مسیر کشف کنید و آن را به عنوان ستون اصلی تمام تصمیم های آینده قرار دهید.
زمان خود را مدیریت و ارزیابی کنید
تسلط بر نحوه گذراندن دقایق و ساعت ها از آن توانمندی های بنیادینی به شمار می رود که پخته شدن در آن نیازمند سال ها آزمون و خطا است. اشتیاق برای پیشبرد هم زمان چندین کار یا حضور در چند برنامه مختلف کاملاً طبیعی است اما حفظ توازن و رعایت حد تعادل در این زمینه نقشی تعیین کننده دارد.
چنانچه تصمیم گرفته اید اوضاع را دوباره روبه راه کنید پیش از هر اقدامی باید یک روز معمولی خود را زیر ذره بین بگذارید تا ببینید چه سهمی از نیروی درونی و ساعت های عمرتان خرج چه کارها و بخش هایی از زندگی می شود.
به عنوان نمونه فردی برای دریافت مشورت نزد من آمده بود که به شکل هم زمان در دو شیفت و دو محیط متفاوت کار می کرد. او مدام با خستگی مفرط دست به گریبان بود و سایه سنگین اضطراب لحظه ای رهایش نمی کرد زیرا حتی یک ساعت خلوت برای رسیدگی به نیازهای فردی خود نداشت.
تمام فرصت استراحت او در طول هفت روز تنها به یک روز محدود می شد و همین روند فرساینده توان روحی و سلامت بدنی او را رو به زوال برده بود. از او خواستم در طول یک هفته کامل تمام جزئیات مربوط به زمان بندی کارهایش را ثبت کند و بنویسد چه میزان از ساعاتش به اشتغال و چه میزان به استراحت یا امور دیگر تعلق می گیرد.
پس از ثبت دقیق ارقام دیدیم او در طول هفته هفتاد و پنج ساعت مشغول فعالیت شغلی است و چهارده ساعت دیگر را هم در ترافیک و مسیر رفت و آمد تلف می کند. او هر شب فقط پنج ساعت می خوابید و مجبور بود خرده کارهای شخصی را هم میان ساعات کاری جای دهد و در نهایت تنها یک روز برای بودن در کنار اعضای خانواده برایش باقی می ماند.
در مرحله بعد این واقعیت پیش روی ما قرار گرفت که آیا ادامه این فرسودگی جسمی و روحی ارزش دستمزد حاصل از شغل دوم را دارد یا نه. وقتی هزینه های پنهان و استهلاک بدنی او را حساب کردیم دریافتی نهایی بسیار ناچیز به نظر می رسید.
زمانی که واقعیت بدون هیچ پرده پوشی آشکار شد از او خواستم قضاوت کند که آیا ادامه دادن این شیوه زندگی منطقی است یا خیر و او با قاطعیت پاسخ منفی داد. گاهی اوقات برای رسیدن به شفافیت کامل تنها لازم است مدتی دست نگه داریم و صادقانه رصد کنیم که سرمایه عمرمان در کجا و همراه چه افرادی مصرف می شود و آیا این روند اصلاً با نیازهای واقعی و آرامش درونی ما همخوانی دارد یا خیر.
بیش از حد برای خودتان سخت نگیرید
روزهایی پیش می آید که حس می کنیم دست تقدیر با ما یار نیست و همه رویدادها خلاف خواسته هایمان رقم می خورند. در چنین شرایطی نخستین واکنش ما سرزنش خود و عجله برای سامان دادن فوری به همه کارها است در حالی که همین شتاب زدگی بی مورد روان انسان را فرسوده می کند و اوضاع را به مراتب وخیم تر می سازد.
هیچ فرمول جادویی وجود ندارد که بتواند نظم و آرامش از دست رفته را در عرض یک شب به زندگی شما بازگرداند. پذیرش این واقعیت بسیار مهم است که هر دگرگونی پایداری حاصل گام های کوتاه و پیوسته به سوی مقصدی روشن است و انتظار رسیدن سریع به نقطه ایده آل فقط ناامیدی به بار می آورد.
شکل گیری رفتارهای تازه و نظم پایدار از مسیر مدارا و شکیبایی می گذرد. این مسیر پر از تصحیح اشتباهات گذشته و بازنگری در برنامه ها است و به معنای آمادگی برای امتحان شیوه های متفاوت در طول راه خواهد بود. به خاطر داشته باشید که این بازسازی بنیادین محتاج گذشت روزها و ماه ها است و شاید نخستین نیازی که در حال حاضر دارید دادن فرصت و زمان کافی به خودتان باشد.
از اشتباهاتتون یاد بگیرید
تمام چهره های تأثیرگذار و ماندگار تاریخ از لغزش های گذشته درس های گرانبهایی گرفته اند. واقعیت این است که هیچ انسانی عاری از نقص نیست و حتی تحسین برانگیزترین افراد در جهان نیز در مقاطعی از مسیر دچار خطا شده اند یا در داوری های روزگار محاسباتشان اشتباه از آب درآمده است.
مرز روشنی که یک فرد پیشرو را از دیگران متمایز می سازد شیوه روبه رو شدن با ناکامی ها و توانایی او در تبدیل شکست به تجربه ای ارزشمند به شمار می رود. حقیقت دیگری که شایسته است همواره در حافظه خود نگه دارید این است که در مسیر پرپیچ وخم زندگی خطاها بارها و بارها تکرار خواهند شد اما هویت واقعی شما هرگز با این لغزش ها شکل نمی گیرد بلکه آنچه عیار شما را تعیین می کند شیوه ایستادگی و نحوه برطرف کردن آن کاستی ها است. بنابراین وقت گرانبهای خود را با ملامت و سرزنش بیهوده تباه نسازید بلکه چند لحظه از متن ماجرا فاصله بگیرید و ریشه رخ دادن آن را بررسی کنید تا با نگاهی تازه به سراغ چاره جویی برای مسئله پیش آمده بروید.