جو پرک و جو دوسر چه فرقی دارند؟ ارزش غذایی کدام بیشتر است؟

تفاوت جو پرک و جو دوسر + مقایسه ارزش غذایی

بسیاری از افراد هنگام قدم زدن در راهرو های فروشگاه و خرید غلات صبحانه یا مواد اولیه سوپ، با یک سوال پرتکرار و گیج کننده مواجه میشوند: تفاوت جو پرک و جو دوسر چیست؟ از آنجا که هر دو نام جو را یدک میکشند و در حالت فرآوری شده (پرک شده) ظاهر نسبتا مشابهی دارند، خیل یها به اشتباه تصور میکنند که این دو محصول دقیقا یکی هستند. اما واقعیت این است که این دو از گیاهان کاملا متفاوتی به دست می آیند، خواص متفاوتی دارند و در آشپزی نیز کاربردهای مجزایی پیدا میکنند.اگر شما هم به دنبال بهبود رژیم غذایی خود هستید، میخواهید وزن کم کنید یا برای بدنسازی به دنبال بهترین منبع کربوهیدرات میگردید این مقاله برای شماست.

امروز در آلامتو مقاله ی تحت عنوان جو پرک و جو دوسر چه فرقی دارند؟ ارزش غذایی کدام بیشتر است؟ را می توانید مشاهده کنید.

همچنین بخوانید: طرز تهیه صبحانه مقوی با جو دوسر پرک

جو پرک چیست؟

جو پرک در واقع همان دانه های گیاه  جو است که تحت فرآیند بخارپز شدن قرار گرفته و سپس توسط غلتک های مخصوص، صاف و له (پرک) شده اند. این کار باعث میشود تا زمان پخت آن به شدت کاهش یابد. گیاه جو یکی از قدیمیت رین غلات مصرفی بشر است.

ویژگی بارز: جو پرک حاوی پروتئینی به نام گلوتن است؛ بنابراین برای افراد مبتلا به بیماری سلیاک یا کسانی که به گلوتن حساسیت دارند، به هیچ وجه مناسب نیست.

کاربرد اصلی: در فرهنگ غذایی ما ایرانیان، جو پرک بیشتر برای غلیظ کردن و لعاب دادن به انواع سوپ (مثل سوپ جو) و آش استفاده میشود و طعمی ملایم و بافتی نرم به غذا میبخشد.

جو دوسر چیست؟

جو دوسر یا یولاف از گیاهی کاملا متفاوت به نام Avena sativa به دست میآید. دلیل نامگذاری آن در زبان فارسی این است که دان ههای این گیاه برخلاف جوی معمولی که خوشه هایی با چینش متفاوت دارد، دارای شاخه هایی است که دانه ها به صورت دو به دو (یا چندتایی) از آن آویزان هستند. جو دوسر نیز معمولا به صورت پرک شده در بازار به فروش میرسد تا سریع تر پخته شود.

ویژگی بارز: جو دوسر به طور طبیعی فاقد گلوتن است (هرچند اگر در کارخانه ای بسته بندی شود که گندم و جو هم در آن وجود دارد، ممکن است آلوده به گلوتن شود). همچنین سرشار از نوعی فیبر محلول به نام بتاگلوکان است که برای سلامت قلب معجزه میکند.

کاربرد اصلی: جو دوسر پادشاه صبحانه های رژیمی است. برای تهیه اوتمیل  جو دوسر شبانه  گرانولا، پنکیک های رژیمی و کوکی ها استفاده میشود.

همچنین بخوانید: نان جو بهتره یا سبوس دار؟ کدام برای رژیم لاغری و کبد چرب بهتره؟

تفاوت های ظاهری و طعم

اگر به دانه های این دو غله دقت کنید:

شکل ظاهری: جو پرک معمولا لبه های نامنظم تر، بافتی سفت تر و رنگی کمی تیره تر دارد. در مقابل، جو دوسر پرک شده معمولا گردتر، یکدست تر و رنگ آن روشن تر (کرم رنگ) است.

طعم و بافت: جو دوسر پس از پخت بافتی کرمی، نرم و طعمی آجیلی و شیرینتر دارد که آن را برای ترکیب با شیر، عسل و میوه ها ایده آل میکند. جو پرک طعمی خنثی تر دارد که با ادویه ها و آب مرغ یا گوشت در سوپ ها سازگاری بهتری نشان میدهد.

همچنین بخوانید: طرز تهیه بیسکویت رژیمی بدون قند و کم کالری با جو پرک

مقایسه ارزش غذایی: کدام یک بهتر است؟

برای درک بهتر تفاوت ارزش غذایی جو پرک و جو دوسر، بیایید نگاهی به ترکیبات آنها در هر ۱۰۰ گرم دانه خام بیندازیم:

تحلیل ارزش غذایی: ارزش غذایی کدام بیشتر است؟

اگر بخواهیم یک برنده قطعی برای داشتن بیشترین ارزش غذایی انتخاب کنیم، کفه ترازو به سمت جو دوسر سنگینی میکند. دلایل این برتری عبارتند از:

پروتئین و اسیدهای آمینه: جو دوسر یکی از معدود غلاتی است که پروتئین بسیار بالایی دارد و تعادل اسیدهای آمینه آن برای بدن عالی است. به همین دلیل در رژیم های بدنسازی و عضله سازی به شدت محبوب است.

آنتی اکسیدان های اختصاصی: جو دوسر حاوی گروهی از آنتی اکسیدان های کمیاب به نام آونانترامیدها  است که به کاهش فشار خون و بهبود جریان خون کمک میکنند. این ماده در جو معمولی وجود ندارد.

چربی های مفید: چربی موجود در جو دوسر از نوع اسیدهای چرب غیراشباع است که به تامین انرژی طولانی مدت کمک میکند.

سلامت قلب و گوارش: اگرچه جو پرک فیبر کلی بیشتری دارد، اما نوع فیبر محلول (بتاگلوکان) در هر دو بالاست که به شدت در کاهش کلسترول بد خون (LDL) و کنترل قند خون موثر است.

شاخص گلیسمی و کنترل قند خون: در این بخش، جو معمولی (جو پرک) به دلیل داشتن فیبر نامحلول بالا و ساختار نشاسته ای خاص خود، شاخص گلیسمی بسیار پایینی دارد. با این حال، هر دو غله به دلیل داشتن بتاگلوکان، از ترشح ناگهانی انسولین جلوگیری میکنند.

انواع جو دوسر در بازار (راهنمای خرید)

هنگام خرید جو دوسر ممکن است با نام های مختلفی روبرو شوید که دانستن تفاوت آنها به شما در انتخاب کمک میکند:

جو دوسر پوست کنده : دانه کامل و فرآورین شده است. پخت آن بیش از ۵۰ دقیقه طول میکشد.
جو دوسر پرک درشت: دانه ها بخارپز و پهن شده اند. پخت آن حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه زمان میبرد و بافت خود را حفظ میکند.
جو دوسر پرک فوری : دانه ها به لایه های بسیار نازک تبدیل شدهان د و در عرض ۱ تا ۳ دقیقه با آب یا شیر داغ آماده مصرف میشوند. برای صبحانه های سریع عالی است.

کاربرد در رژیم های غذایی (لاغری و بدنسازی)

برای لاغری کدام را انتخاب کنیم؟

هر دو غله برای لاغری فوق العاده هستند زیرا فیبر بالای آنها باعث ایجاد احساس سیری طولان یمدت میشود و جلوی ریزه خواری را میگیرد. با این حال، جو دوسر به دلیل پروتئین بالاتر و بافت کرمیتری که با مایعات ایجاد میکند، برای وعده صبحانه که مهمترین وعده در کنترل اشتهای روزانه است، گزینه بهتری محسوب میشود.

برای بدنسازی کدام مناسب تر است؟

ورزشکاران و بدنسازان بدون شک باید جو دوسر را انتخاب کنند. ترکیب بی نظیر کربوهیدرات های پیچیده (برای تامین انرژی پایدار در طول تمرین) و پروتئین بالا (برای ریکاوری عضلات)، جو دوسر را به یک بمب انرژی سالم تبدیل کرده است.

همچنین بخوانید: طرز تهیه اوتمیل رژیمی خوشمزه با شیر، جو پرک و کره بادام زمینی

۱. آیا میتوان جو پرک معمولی را به صورت خام در اوتمیل مصرف کرد؟

خیر. جو پرک معمولی به دلیل بافت سفت و مقادیر بالای نشاسته مقاوم، به صورت خام یا نیم پز باعث نفخ شدید و مشکلات گوارشی میشود. در مقابل، جو دوسر پرک فوری را میتوان بدون پخت و تنها با خیساندن در شیر یا ماست مصرف کرد.

۲. کدامیک برای افراد دیابتی بهتر است؟

هر دو مفید هستند؛ اما جو معمولی (جو پرک) به دلیل شاخص گلیسمی بسیار پایین تر (GI حدود ۲۵) نسبت به جو دوسر (GI حدود ۵۵)، سرعت کمتری در افزایش قند خون دارد و برای کنترل دیابت نوع ۲ کمی مناسب تر است.

۳. چرا قیمت جو دوسر از جو پرک بیشتر است؟

جو دوسر به دلیل شرایط کشت خاصتر، تقاضای بالا در رژیم های سلامت محور دنیا و همچنین فرآیند پوست گیری پیچیده تر، معمولا قیمت بالاتری نسبت به جو معمولی در بازار دارد.

سخن آخر

در نهایت، پاسخ به این سوال که جو پرک بخریم یا جو دوسر؟ کاملا به نیاز و هدف شما بستگی دارد. اگر قصد دارید یک سوپ جا افتاده، سنتی و لعابدار برای سرماخوردگی یا پیش غذا درست کنید، جو پرک (جو معمولی) بهترین انتخاب شماست. اما اگر به دنبال یک صبحانه رژیمی، مقوی، بدون گلوتن و سرشار از پروتئین برای تناسب اندام، لاغری یا بدنسازی هستید، جو دوسر (یولاف) بدون شک پادشاه غلات است و باید پایه ثابت سبد خرید شما باشد.