چه راهکارهایی برای نگهداری و شستشوی دوخت های سنتی سراغ دارید؟ دوخت های سنتی سال هاست بخشی از زیبایی خانه ها و زندگی ما ایرانی ها بوده اند. از تابلوهای ملیله دوزی و سرمه دوزی گرفته تا رومیزی های گلابتون دوزی و سوزن دوزی، جانمازهای ترمه، جلیقه های مخمل و بقچه های گلدوزی شده همه این آثار حال و هوایی اصیل و دوست داشتنی به وسایل و فضای خانه می دهند.
این هنرهای ظریف علاوه بر ارزش مادی، بار عاطفی و فرهنگی زیادی هم دارند و در بسیاری از خانواده ها با دقت و احترام نگهداری می شوند.
با این حال افراد زیادی به ویژه خانم های جوان روش درست مراقبت از این کارهای ارزشمند را نمی دانند. ناآگاهی در شست وشو یا نگهداری نادرست می تواند به بافت پارچه، رنگ نخ ها و ظرافت دوخت آسیب بزند. به همین دلیل در این مطلب قرار است نکات مهم و کاربردی درباره نگهداری و شستشوی دوخت های سنتی را به زبانی ساده و روان مرور کنیم تا بتوانید از آن ها بهتر نگهداری نمایید.
روش نگهداری و شستشوی دوخت های سنتی
بسیاری از تابلوها و دیوارکوب هایی که با هنر دست تزئین شده اند به مرور زمان گرد و غبار می گیرند و درخشش اولیه خود را از دست می دهند. از آنجایی که بعضی از این صنایع دستی ظرافت بسیار بالایی دارند و به عبارتی نگهداری و شستشوی دوخت های سنتی کمی برای آن ها خطرناک است بنابراین باید با احتیاط رفتار کنید.
بهترین روش برای نگهداری و شستشوی دوخت های سنتی این است که پارچه را در هوای آزاد آویزان کنید و با ضربات ملایم چوب به پشت آن، آلودگی ها را کاملاً خارج نمایید. اگر نیاز به شستشوی دوخت های سنتی پیدا کردید پارچه را بدون تا کردن یا مچاله کردن در آب ولرم غوطه ور کنید و این کار را تا زمانی که آب کاملاً صاف و تمیز از آن خارج شود ادامه دهید.
برای خشک کردن نیز پارچه را لای یک یا چند حوله ضخیم لوله کنید تا آب اضافی آن گرفته شود و سپس اجازه دهید در هوای آزاد خشک شود.
نکات مهم هنگام نگهداری و شستشوی دوخت های سنتی
- برای نگهداری و شستشوی دوخت های سنتی چه دارای سوزن دوزی باشند و چه ساده حتما از همین روش استفاده کنید.
- به خاطر داشته باشید که پارچه هایی که در آن ها از ملیله دوزی استفاده شده است به هیچ وجه قابلیت شستشو ندارند و ممکن است در تماس با آب سیاه یا کدر شوند.
- پیش از شروع کار حتما از ثبات رنگ نخ ها اطمینان حاصل کنید. برای این منظور یک تکه پارچه نخی سفید را مرطوب کنید و به آرامی روی بخش های پشتی کار بکشید.
- اگر هیچ رنگی به پارچه سفید منتقل نشد می توانید شستشو را آغاز کنید در غیر این صورت هرگز اقدام به شستن نکنید.
- هنگام تمیز کردن این آثار هرگز پارچه را چنگ نزنید و از هیچ نوع ماده شیمیایی سفیدکننده مانند کلر یا آب ژاول استفاده نکنید چون به بافت و رنگ کار آسیب جبران ناپذیر می زنند.
- تا جایی که ممکن است از شستشوی پارچه های نفیس و گران بهایی مانند ترمه یا مخمل خودداری کنید و ترجیحاً نظافت آن ها را به متخصصین بسپارید.