علت بی اشتهایی کودکان چیست؟ درمان خانگی بی اشتهایی کودکان

علت و درمان بی اشتهایی کودکان

یکی از شایع ترین و بزرگترین دغدغه های والدین در سراسر جهان، غذا نخوردن و بی اشتهایی کودکان است. دیدن کودکی که با بی میلی غذایش را پس میزند، میتواند هر پدر و مادری را نگران سلامت و رشد فرزندش کند. این نگرانی کاملا طبیعی است؛ زیرا تغذیه مناسب پایه و اساس رشد جسمی و ذهنی کودک در سال های اولیه زندگی است. با این حال، باید بدانید که بی اشتهایی در کودکان همیشه نشانه یک بیماری خطرناک نیست و در بسیاری از موارد، تنها یک مرحله گذرا از رشد طبیعی آنهاست.

امروز در آلامتو مقاله ی تحت عنوان علت بی اشتهایی کودکان چیست؟ درمان خانگی بی اشتهایی کودکانکمبود کدام ویتامین باعث بی اشتهایی کودکان میشود؟ را می توانید مشاهده کنید.

همچنین بخوانید: روش های مشتاق کردن کودکان به مسواک زدن

علت بی اشتهایی کودکان چیست؟

برای درمان هر مشکلی، ابتدا باید ریشه آن را پیدا کرد. بی اشتهایی کودکان میتواند دلایل بسیار متنوعی داشته باشد که به طور کلی به دو دسته جسمی و روانی تقسیم میشوند:

۱. کاهش سرعت رشد (یک پدیده کاملا طبیعی)

در سال اول زندگی، نوزادان با سرعت شگفت انگیزی رشد میکنند و به همین دلیل اشتهای بالایی دارند. اما معمولا پس از پایان یک سالگی و ورود به سنین2 تا5سالگی، سرعت رشد به طور چشمگیری کاهش مییابد. در نتیجه، بدن کودک به کالری کمتری نیاز دارد و این موضوع از دید والدین به عنوان بی اشتهایی تلقی میشود.

۲. بیماریها و عفونت ها

هر گونه بیماری خفیف یا شدید میتواند اشتهای کودک را کور کند. سرماخوردگی، گلودرد، عفونت گوش، مشکلات گوارشی (مانند اسهال یا یبوست) و حتی تب، باعث میشوند کودک تمایلی به غذا خوردن نداشته باشد. معمولاً با بهبود بیماری، اشتهای کودک نیز به حالت عادی بازمیگردد.

۳. دندان درآوردن

رویش دندان های جدید، به خصوص در کودکان زیر 3سال، با درد، تورم و التهاب لثه همراه است. جویدن غذا در این شرایط برای کودک دردناک است و به همین دلیل او از خوردن غذا، به ویژه غذاهای سفت، امتناع میکند.

۴. مصرف تنقلات و ریزه خواری

اگر کودک در طول روز و بین وعده های اصلی غذا، مقدار زیادی تنقلات، شیرینی، چیپس، پفک یا حتی آبمیوه های صنعتی مصرف کند، معده کوچکش پر شده و در زمان صرف وعده اصلی، هیچ اشتهایی نخواهد داشت.

همچنین بخوانید: جملات تربیتی برای والدین زیبا و انگیزشی

۵. استرس و فشارهای روانی

کودکان بسیار حساس هستند. تغییرات محیطی مانند تولد فرزند جدید، رفتن به مهدکودک، مشکلات خانوادگی، دعوای والدین یا حتی اصرار و فشار بیش از حد پدر و مادر برای غذا خوردن، میتواند باعث ایجاد استرس در کودک و در نتیجه از بین رفتن اشتهای او شود.

۶. گرمای هوا

در فصلهای گرم سال یا در محیط های بیش از حد گرم، اشتهای کودکان به طور طبیعی کاهش مییابد. در این شرایط، بدن بیشتر به مایعات نیاز دارد تا غذاهای سنگین.

۷. حساسیت یا عدم تحمل غذایی

گاهی اوقات کودک به دلیل حساسیت به یک ماده غذایی خاص (مانند پروتئین شیر گاو، گلوتن و…) یا رفلاکس معده، پس از خوردن غذا احساس درد یا ناراحتی میکند و به همین دلیل به مرور زمان از غذا خوردن فراری میشود.

کمبود کدام ویتامینها و مواد معدنی باعث بی اشتهایی میشود؟

اگرچه در زبان عامیانه بیشتر از کلمه ویتامین استفاده میشود، اما باید بدانید که علاوه بر ویتامین ها، کمبود برخی مواد معدنی نیز تاثیر مستقیمی بر کاهش اشتهای کودکان دارد. در ادامه مهمترین آنها را بررسی میکنیم:

۱. زینک (روی)

شاید بتوان گفت مهمترین عامل تغذی های در بی اشتهایی کودکان، کمبود زینک (روی) است. زینک یک ماده معدنی ضروری است که نقش مهمی در تقویت سیستم ایمنی، تولید اسید معده و عملکرد حس چشایی و بویایی دارد. کمبود روی باعث میشود کودک طعم و بوی غذاها را به درستی حس نکند و در نتیجه تمایلی به خوردن نشان ندهد.

۲. آهن

کم خونی ناشی از فقر آهن یکی از شایع ترین مشکلات در میان کودکان است. کمبود آهن نه تنها باعث رنگ پریدگی، خستگی و ضعف میشود، بلکه به شدت روی اشتهای کودک تاثیر منفی میگذارد. کودکانی که کمبود آهن دارند، معمولا بد غذا میشوند و تمایلی به خوردن گوشت و مواد مقوی ندارند.

۳. ویتامین های گروه B (به ویژه B12 و B1)

ویتامین های گروه B نقش اساسی در متابولیسم بدن و تبدیل غذا به انرژی دارند. کمبود ویتامین B1 (تیامین) و B12 میتواند باعث کاهش ترشح اسید معده، اختلال در هضم و در نهایت از دست دادن اشتها شود.

۴. ویتامین D

ویتامین D که بیشتر از طریق نور خورشید تامین میشود، برای جذب کلسیم و رشد استخوانها ضروری است. تحقیقات نشان داده است که کمبود شدید ویتامین D میتواند با ضعف عمومی بدن و کاهش اشتها در کودکان ارتباط داشته باشد.

۵. ویتامین C

ویتامین C برای جذب بهتر آهن در بدن ضروری است. اگر کودک ویتامین C کافی دریافت نکند، ممکن است به مرور به کم خونی فقر آهن مبتلا شده و در نتیجه اشتهای خود را از دست بدهد.

همچنین بخوانید: علت دندان قروچه کودکان در خواب و یا بیداری چیست؟

درمان های خانگی و راهکارهای عملی برای افزایش اشتهای کودک

اگر مطمئن شدید که بیاشتهایی کودک ناشی از بیماری خاصی نیست، میتوانید از راهکارهای خانگی و روانشناختی زیر برای بهبود اشتهای او استفاده کنید:

۱. تنظیم برنامه غذایی و حذف ریزه خواری

یک برنامه منظم برای 3 وعده اصلی و2میانوعده تنظیم کنید. بین وعده ها (حدود1.5تا2ساعت قبل از غذای اصلی) به کودک هیچگونه تنقلات، شیر یا آبمیوه ندهید. اجازه دهید کودک احساس گرسنگی را تجربه کند.

۲. عدم اجبار و فشار

هرگز کودک را مجبور به غذا خوردن نکنید. التماس کردن، تهدید، رشوه دادن (مثل اینکه بگویید اگر غذایت را بخوری به تو شکلات میدهم) یا دنبال کودک دویدن با قاشق غذا، نتیجه عکس میدهد. زمان غذا خوردن باید آرامشبخش باشد. اگر کودک پس از 20الی 30دقیقه غذایش را نخورد، بدون عصبانیت بشقاب را بردارید.

۳. تزیین و جذاب کردن ظاهر غذا

کودکان با چشمهایشان غذا میخورند! از قالب های جذاب برای برنج استفاده کنید، سبزیجات را به شکل حیوانات خرد کنید و از رنگهای متنوع (هویج، نخود فرنگی، گوجه فرنگی) در بشقاب کودک استفاده کنید تا او برای خوردن ترغیب شود.

۴. مشارکت کودک در تهیه غذا

کودکان را در فرآیند خرید مواد غذایی، شستن سبزیجات (بیخطر) و هم زدن مواد مشارکت دهید. کودکی که در پخت غذا کمک کرده باشد، تمایل بسیار بیشتری برای چشیدن دستپخت خودش دارد.

۵. خاموش کردن تلویزیون و گوشی موبایل

هنگام صرف غذا، تمام وسایل الکترونیکی را خاموش کنید. غذا خوردن جلوی تلویزیون باعث میشود کودک روی غذا تمرکز نکند و متوجه پیامهای سیری و گرسنگی مغز نشود.

۶. افزایش فعالیت بدنی

کودکی که تمام روز را در خانه و پای تلویزیون میگذراند، انرژی زیادی نمیسوزاند که بخواهد گرسنه شود. او را به پارک ببرید، با او بازیهای پرتحرک انجام دهید تا متابولیسم بدنش بالا رفته و اشتهایش باز شود.

۷. ارائه وعده های کوچک و مقوی

معده کودک کوچک است. یک بشقاب پر از غذا او را میترساند و اشتهایش را کور میکند. مقدار کمی غذا در یک بشقاب بزرگتر بریزید. اگر تمام کرد، میتوانید دوباره برایش بکشید. همچنین سعی کنید همان مقدار کم را مقوی کنید (مثلاً اضافه کردن کره، پودر مغزیجات یا آب قلم به سوپ و غذای کودک).

۸. استفاده از شربت های اشتها آور گیاهی (با مشورت پزشک)

برخی ترکیبات گیاهی مانند عصاره انار، نعناع و زنجبیل میتوانند به هضم بهتر و تحریک اشتها کمک کنند. همچنین شربته ای حاوی زینک و آهن (با تجویز پزشک) میتوانند معجزه کنند.

همچنین بخوانید: برای آبریزش بینی کودک چی خوبه؟

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

در حالی که بسیاری از موارد بدغذایی طبیعی است، اما اگر بی اشتهایی با علائم زیر همراه بود، حتما باید به متخصص اطفال مراجعه کنید:

کاهش وزن محسوس یا توقف در نمودار رشد کودک.
بی حالی، خستگی مفرط و رنگ پریدگی.
تب، سرفه یا علائم عفونت.
درد معده، حالت تهوع یا استفراغ مکرر.
یبوست شدید یا اسهال طولانی مدت.
امتناع کامل از خوردن هرگونه مایعات و غذا برای بیش از 24ساعت.

همچنین بخوانید: علت خون دماغ شدن کودکان در بهار و تابستان

سخن آخر

پدر و مادر عزیز، به یاد داشته باشید که هیچ کودکی در کنار سفره پر از غذا، از گرسنگی به خود آسیب نمیرساند. بی اشتهایی و بد غذایی در بیشتر مواقع تنها یک فاز طبیعی از روند رشد کودک شماست که برای عبور از آن، بیش از هر چیز به صبر، آرامش و خلاقیت نیاز دارید.سفره غذا را به میدان جنگ تبدیل نکنید؛ اجازه دهید غذا خوردن برای کودک یک تجربه لذتبخش و داوطلبانه باشد. با رعایت یک برنامه منظم، حذف تنقلات بیارزش، بررسی کمبودهای ویتامینی (به ویژه زینک و آهن) و ایجاد محیطی شاد، به زودی شاهد بازگشت اشتهای فرزند دلبندتان خواهید بود. اگر نگران روند رشد او هستید، بهترین کار مشورت با یک متخصص اطفال است تا با بررسی نمودار رشد کودک، خیالتان را از هر جهت آسوده کند. آرامش شما، کلید اصلی سلامت و آرامش فرزند شماست.