علائم و علل پیوره لثه چیست؟ + درمان دارویی و خانگی پیوره لثه

علائم و علل پیوره لثه

لبخند زیبا و دندان های سالم، یکی از مهمترین ارکان زیبایی و سلامت عمومی بدن است. اما گاهی اوقات، بی توجهی به بهداشت دهان و دندان باعث بروز مشکلاتی خاموش اما خطرناک میشود. یکی از این مشکلات، پیوره لثه یا در اصطلاح پزشکی پریودنتیت است. پیوره لثه یک عفونت جدی و پیش رونده است که بافت های نرم و استخوان های نگهدارنده دندان را از بین میبرد. اگر هنگام مسواک زدن دچار خونریزی لثه میشوید یا احساس میکنید دندان هایتان لق شده اند، ممکن است در معرض این بیماری باشید.

امروز در آلامتو مقاله ی تحت عنوان علائم و علل پیوره لثه چیست؟ + درمان دارویی و خانگی پیوره لثه را می توانید مشاهده کنید.

همچنین بخوانید: علت سیاه شدن لثه زیر دندان

پیوره لثه (پریودنتیت) دقیقا چیست؟

پیوره لثه مرحله پیشرفته بیماریهای لثه است. این مشکل معمولا با یک التهاب ساده لثه (ژنژیویت) آغاز میشود. اگر التهاب لثه درمان نشود، پلاک های میکروبی (لایه چسبناکی از باکتریها) به زیر خط لثه نفوذ کرده و عفونت ایجاد میکنند. در این حالت، سیستم ایمنی بدن برای مبارزه با باکتریها وارد عمل میشود، اما ترکیب سموم باکتری ها و پاسخ ایمنی بدن، باعث تخریب بافت لثه و استخوان فک میشود. در نهایت، دندان پشتیبان خود را از دست داده و ممکن است بیفتد.

مهمترین علائم پیوره لثه؛ از کجا بفهمیم پیوره داریم؟

بیماریهای لثه معمولا در مراحل اولیه بدون درد هستند، به همین دلیل بسیاری از افراد متوجه آن نمیشوند. با پیشرفت بیماری، علائم زیر ظاهر میشوند:

۱. خونریزی لثه ها: اولین و شایع ترین علامت، خونریزی لثه هنگام مسواک زدن، نخ دندان کشیدن یا گاز زدن میوه های سفت (مثل سیب) است.

۲. تغییر رنگ و تورم: لثه های سالم صورتی و سفت هستند. اما لثه مبتلا به پیوره، قرمز تیره، متورم و حساس به لمس میشود.

۳. بوی بد دهان (هالیتوز): بوی بدی که با مسواک زدن و دهانشویه از بین نمیرود، ناشی از تجمع باکتریها و عفونت در زیر لثه است.

۴. تحلیل رفتن لثه: احساس میکنید دندان هایتان بلندتر از قبل شده اند. این به دلیل عقب نشینی لثه از روی دندان است.

۵. تشکیل پاکت های لثه ای: بین دندان و لثه فاصله ای ایجاد میشود که به آن پاکت میگویند. این پاکت ها محل تجمع بقایای غذا و باکتریها هستند.

۶. لق شدن دندان ها: با از بین رفتن استخوان و بافت نگهدارنده، دندانها در جای خود لق میشوند.

۷. ترشح چرک: در موارد پیشرفته، با فشار دادن لثه ممکن است چرک از بین دندان و لثه خارج شود.

۸. تغییر در جفت شدن دندانها: احساس میکنید هنگام جویدن غذا، دندان هایتان مثل گذشته روی هم قرار نمیگیرند.

همچنین بخوانید: دهانشویه خانگی برای عفونت لثه

علل و عوامل خطر ابتلا به پیوره لثه

چه چیزی باعث میشود لثه ها دچار چنین عفونت عمیقی شوند؟ علت اصلی، تجمع پلاک های دندانی است، اما عوامل متعددی میتوانند این روند را تسریع کنند:

عدم رعایت بهداشت دهان و دندان: مسواک نزدن و استفاده نکردن از نخ دندان، اصلی ترین دلیل تجمع پلاک و تبدیل آن به جرم (تارتار) است.
استعمال دخانیات: سیگرت و قلیان، جریان خون در لثه ها را کاهش داده و توانایی بدن برای ترمیم بافت ها را از بین میبرند. سیگاریها بسیار بیشتر در معرض پیوره هستند.
تغییرات هورمونی: دوران بارداری، یائسگی و بلوغ، لثه ها را حساست ر کرده و خطر التهاب را افزایش میدهند.
بیماری های زمینه ای: دیابت (بیماری قند) کنترلنشده، خطر عفونت های مختلف از جمله پیوره را به شدت افزایش میدهد.
ژنتیک و سابقه خانوادگی: برخی افراد به صورت ژنتیکی استعداد بیشتری برای ابتلا به بیماریهای لثه دارند.
داروهای خاص: برخی داروها باعث خشکی دهان یا رشد بیش از حد لثه میشوند که رعایت بهداشت را دشوار میکند.
استرس و تغذیه نامناسب: کمبود ویتامین ها (به ویژه ویتامین C) و استرس مزمن، سیستم ایمنی بدن را ضعیف کرده و مقابله با باکتریها را سخت میکند.

همچنین بخوانید: برای عفونت لثه چی بخوریم خوبه؟

درمان پزشکی و دارویی پیوره لثه

اگر مشکوک به پیوره هستید، اولین و مهمترین قدم مراجعه به دندانپزشک یا متخصص لثه (پریودنتیست) است. درمان بر اساس شدت بیماری متفاوت است:

درمان های غیر جراحی (مراحل اولیه و متوسط)

۱. جرمگیری و روت پلنینگ

این روش که به آن جرمگیری عمیق هم میگویند، شامل پاکسازی پلاک و جرم از بالا و زیر خط لثه و سپس صاف کردن ریشه دندان ست تا باکتری ها نتوانند به راحتی به آن بچسبند.

۲. آنتی بیوتیک ها:

دندانپزشک ممکن است برای کنترل عفونت، آنتی بیوتیک تجویز کند. این داروها میتوانند به صورت موضعی (ژلها یا دهانشویهه ای حاوی کلرهگزیدین که مستقیما در پاکت های لثه قرار میگیرند) یا به صورت قرصه ای خوراکی باشند.

درمان های جراحی (مراحل پیشرفته)

اگر پاکت های لثهای عمیق باشند و با جرمگیری برطرف نشوند، نیاز به جراحی است:

۱. جراحی فلپ لثه برش داده شده و کنار زده میشود تا جرمگیری در اعماق ریشه انجام شود. سپس لثه در جای مناسب بخیه میخورد تا پاکتها از بین بروند.

۲. پیوند استخوان: اگر پیوره استخوان فک را تخریب کرده باشد، از استخوان خود فرد، استخوان مصنوعی یا اهدایی برای ترمیم استفاده میشود تا از افتادن دندان جلوگیری شود.

۳. پیوند بافت نرم: برای جبران لثه تحلیل رفته، بافت نرمی (معمولا از سقف دهان) برداشته شده و به قسمت آسیب دیده پیوند زده میشود.

همچنین بخوانید: استفاده از نخ دندان قبل یا بعد مسواک

درمان های خانگی پیوره لثه

توجه: درمانه ای خانگی هرگز جایگزین درمان های پزشکی و جرمگیری تخصصی نمیشوند، بلکه به عنوان مکمل برای تسریع بهبودی و کاهش التهاب کاربرد دارند.

۱. آب نمک ولرم:

محلول آبنمک یک ضدعفونیکننده طبیعی است. نصف قاشق چایخوری نمک را در یک لیوان آب ولرم حل کنید و روزی دو تا سه بار دهان خود را با آن شستشو دهید. این کار تورم و التهاب را کاهش میدهد.

۲. روغن گردانی با روغن نارگیل:

یک قاشق غذاخوری روغن نارگیل طبیعی را به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه در دهان خود بچرخانید و سپس تف کنید (هرگز قورت ندهید). روغن نارگیل خاصیت ضد باکتریایی بالایی دارد و به کاهش پلاک دندان کمک میکند.

۳. استفاده از زردچوبه:

زردچوبه حاوی مادهای به نام کورکومین است که خواص ضد التهابی و آنتی اکسیدانی قوی دارد. میتوانید مقداری پودر زردچوبه را با کمی آب یا روغن ویتامین E مخلوط کنید تا خمیری به دست آید. خمیر را روی لثه ها بمالید، ۵ دقیقه صبر کنید و سپس دهان را بشویید.

۴. ژل آلوئه ورا:

آلوئه ورا خاصیت تسکین دهندگی و التیامبخشی دارد. استفاده از ژل طبیعی آلوئه ورا روی لثه های ملتهب، میتواند به کاهش سوزش و قرمزی کمک کند.

۵. چای سبز:

نوشیدن روزانه یک تا دو فنجان چای سبز به دلیل داشتن آنتی اکسیدان های فراوان، میتواند التهاب بدن و لثه ها را کاهش دهد.

۶. ماساژ لثه با روغن زیتون یا روغن کنجد:

ماساژ ملایم لثه ها با انگشت تمیز آغشته به روغن زیتون، باعث افزایش جریان خون در لثه و تسریع روند ترمیم بافتها میشود.

همچنین بخوانید: علت نامرتب بودن دندان کودکان

چگونه از ابتلا به پیوره لثه پیشگیری کنیم؟

بهترین راه درمان، پیشگیری است. با رعایت چند نکته ساده میتوانید برای همیشه از شر بیماری های لثه در امان بمانید:

مسواک زدن اصولی: روزی دو بار، هر بار به مدت دو دقیقه با استفاده از خمیردندان حاوی فلوراید مسواک بزنید. مسواک باید نرم باشد تا به لثه ها آسیب نرساند.
نخ دندان: مسواک نمیتواند فضای بین دندان ها را تمیز کند. استفاده روزانه از نخ دندان برای جلوگیری از تشکیل پلاک بین دندانی الزامی است.
چکاپ منظم دندانپزشکی: هر ۶ ماه یکبار برای معاینه و جرمگیری دورهای به دندانپزشک مراجعه کنید.
ترک سیگار: مهمترین لطف شما به سلامت لثه هایتان، کنار گذاشتن دخانیات است.
رژیم غذایی سالم: مصرف قند و شیرینی جات را کاهش دهید و سبزیجات، میوه های تازه و غذاهای حاوی ویتامین C را در برنامه غذایی خود بگنجانید.

سخن آخر

هیچگاه خونریزی لثه را طبیعی ندانید. خونریزی لثه زنگ خطر بدن شماست. با رعایت بهداشت روزانه، استفاده مستمر از نخ دندان و مراجعه منظم به دندانپزشک، میتوانید از داشتن لثه هایی سالم و دندان هایی محکم تا پایان عمر لذت ببرید. به یاد داشته باشید که درمان های خانگی تنها در کنار علم پزشکی پاسخگو هستند؛ پس در صورت مشاهده علائم، بدون اتلاف وقت به یک متخصص مراجعه کنید تا لبخند زیبای خود را حفظ نمایید.