علت ته گرفتن سوپ و آش و جلوگیری از آن
وقتی سوپ یا آش ته میگیرد، یعنی بخش هایی از مواد غذایی یا نشاسته به ته قابلمه چسبیده و کمی میسوزد. این اتفاق باعث میشود طعم غذا کمی تلخ شود و ظاهرش هم خوشایند نباشد. معمولا علت ته گرفتن، حرارت زیاد، هم نزدن مرتب، یا استفاده از قابلمه با ته نازک است. بهخصوص سوپ جو و آش هایی که حاوی رشته یا حبوبات هستند، بیشتر مستعد ته گرفتن هستند چون نشاسته آنها در حرارت زیاد غلیظ شده و به ته میچسبد.برای جلوگیری از ته گرفتن، میتوان از حرارت متوسط، هم زدن مرتب و استفاده از قابلمه های ضخیم یا تفلون کمک گرفت.
امروز در آلامتو مقاله ی تحت عنوان علت ته گرفتن سوپ و آش چیست؟ چکار کنیم سوپ جو و آش ته نگیره؟ را می توانید مشاهده کنید.
همچنین بخوانید: علت چسبیدن ته دیگ به قابلمه
علت ته گرفتن سوپ و آش چیست؟
ته گرفتن زمانی رخ میدهد که مواد غذایی به کف قابلمه بچسبند و بسوزند. این مشکل دلایل مختلفی دارد:
حرارت زیاد و مستقیم: حرارت بالا باعث میشود آب سریع تبخیر شود و مواد سنگین به ته بنشینند و بچسبند. در سوپ جو، نشاسته جو در حرارت زیاد سریع آزاد میشود و چسبندگی ایجاد میکند.
هم نزدن نا کافی یا نامناسب: اگر سوپ را هم نزنید، مواد به ته میچسبند. اما هم زدن بیش از حد هم مشکل ساز است، زیرا لعاب جو را زیاد میکند و باعث ته گرفتن میشود.
کم بودن آب یا مایعات: وقتی آب کم شود، غلظت بالا میرود و مواد به راحتی به ته میچسبند. در آش های حاوی حبوبات، جذب آب زیاد این مشکل را تشدید میکند.
نوع مواد اولیه: جو پوست کنده معمولی بیشتر از جو پرک ته میگیرد، چون نشاسته بیشتری دارد. برنج، عدس و لوبیا هم همینطور هستند.
قابلمه نامناسب: قابلمه های نازک حرارت را یکنواخت پخش نمیکنند و باعث سوختن موضعی میشوند. قابلمه های آهنی یا آلومینیومی ساده هم بدترند.
اضافه کردن مواد در زمان اشتباه:ریختن همه مواد از ابتدا یا اضافه کردن سبزیجات دیر، باعث میشود برخی قسم تها بسوزند.
این علت معمولا با هم ترکیب میشوند و مشکل را شدیدتر میکنند.
همچنین بخوانید: نحوه از بین بردن بوی بد گوشت گوسفندی در خورشت
چکار کنیم سوپ جو و آش ته نگیره؟
برای جلوگیری، این نکات ساده را رعایت کنید:
کنترل حرارت:همیشه از حرارت کم یا متوسط استفاده کنید. پس از جوش آمدن، شعله را کم کنید تا غذا آرام بپزد.
هم زدن درست:در ۱۰-۱۵ دقیقه اول هر ۲-۳ دقیقه هم بزنید، سپس هر ۱۰ دقیقه یک بار. از قاشق چوبی یا سیلکونی استفاده کنید تا قابلمه آسیب نبیند.
استفاده از آب کافی:آب را بیشتر بریزید و در حین پخت چک کنید. اگر کم شد، آب جوش اضافه کنید تا غلظت ناگهانی تغییر نکند. برخی آشپزها توصیه میکنند هنگام پخت سوپ های نشاستها ی مثل جو و برنج، آب بیشتری در ابتدا بریزید چون این مواد آب زیادی جذب میکنند.
انتخاب قابلمه مناسب:بهتر است از قابلمه ای با کف و دیواره ضخیم استفاده کنید، مثل قابلمه های گرانیت یا تفلون و یا قابلمه های چدنی لعابی، زیرا این نوع قابلم هها گرما را یکنواخت پخش میکنند و از ایجاد نقاط داغ که باعث سوختن غذا میشوند جلوگیری میکنند. همچنین قابلمه ای بزرگتر بهتر است، چون مواد فضای کافی برای پخت دارند و راحتتر هم زده میشوند، در نتیجه احتمال ته گرفتن آش و سوپ کاهش مییابد.
اضافه کردن روغن یا کره:در ابتدای پخت، کمی روغن یا کره بریزید تا لایه محافظ ایجاد شود و چسبندگی کم شود.
خیساندن مواد:جو و حبوبات را از شب قبل خیس کنید تا زودتر بپزند و نشاسته کمتری آزاد کنند.
با این روش ها، بیشتر مشکلات حل میشود.
همچنین بخوانید: نحوه گرفتن روغن اضافی خورشت و برنج
نکات خاص برای پخت سوپ جو بدون ته گرفتن
سوپ جو به دلیل نشاسته زیاد، حساس است. این ترفندها کمک میکنند:
- جو پرک به جای جو معمولی: جو پرک سریع تر میپزد و کمتر ته میگیرد. اگر جو معمولی دارید، حتما خیس کنید.
- تفت دادن اولیه: جو را با کمی روغن تفت دهید تا نشاسته کنترل شود.
- اضافه کردن مواد مرحله ای: اول جو را نیمپز کنید، سپس سبزیجات و ادویه را اضافه کنید.
- استفاده از جوش شیرین: نوک قاشق جوش شیرین لعاب را کنترل میکند (زیاده روی نکنید).
- اضافه کردن کره یا خامه: در انتها کره اضافه کنید تا طعم بهتر شود و چسبندگی کم شود.
این نکات سوپ جو را رستورانی میکند.
نکات خاص برای پخت آش های سنتی بدون ته گرفتن
آش دوغ، آش رشته یا آش جو هم مشابه است:
- حبوبات را جداگانه بپزید و در انتها اضافه کنید.
- رشته را دیر بیندازید تا له نشود و ته نگیرد.
- از قابلمه بزرگ استفاده کنید و حرارت را خیلی کم کنید.
- سبزی ها را در انتها اضافه کنید تا آب اضافی نیندازند.
- کمی روغن در ابتدا بریزید.
همچنین بخوانید: نحوه از بین بردن بوی بد گوشت گوسفندی در خورشت
اگر سوپ یا آش ته گرفت چه کنیم؟
اگر سوپ یا آش ته گرفت یا بخشی از آن کمی سوخت، چند روش ساده و موثر برای نجات غذا وجود دارد. اول، اگر غذا هنوز نسوخته و فقط به ته قابلمه چسبیده، بهتر است بخش ته چسبیده را جدا کنید و بقیه سوپ را به قابلمه ای جدید منتقل کنید تا طعم تلخ ناشی از سوختگی وارد غذا نشود. برای کاهش بوی سوختگی میتوانید یک یا دو سیب زمینی خام داخل سوپ بیندازید تا بو جذب شود. استفاده از شعله پخشکن هم باعث میشود گرما یکنواخت توزیع شود و احتمال سوختن دوباره کاهش یابد. برخی آشپزها برای خنثی کردن طعم سوختگی از روشهای خلاقانه ای مثل ریختن یک تکه خیار پیچیده در پارچه استفاده میکنند، اما بهترین راه این است که از همان ابتدا با رعایت نکات پخت، ته گرفتن را پیشگیری کنید. همچنین اضافه کردن کمی آبلیمو یا رب گوجه در ابتدا میتواند از چسبیدن مواد به کف قابلمه جلوگیری کند و پخت در زودپز با دقت هم راهکار دیگری برای جلوگیری از ته گرفتن است.
سخن آخر
ته گرفتن سوپ و آش مشکلی قابل حل است. با کنترل حرارت، هم زدن درست، انتخاب مواد و قابلمه مناسب، میتوانید غذای عالی بپزید. این نکات را امتحان کنید و از پخت سوپ جو و آش لذت ببرید. آشپزی با حوصله، کلید موفقیت است.