جایگزین مایع لنز در مواقع اضطراری + بهترین محل نگهداری لنز
تصور کنید آخر شب است، بعد از یک روز طولانی، شلوغ و خسته کننده به خانه برگشته اید و فقط میخواهید لنزهای خود را از چشم درآورید و بخوابید؛ اما ناگهان با بطری خالی مایع لنز مواجه میشوید. این صحنه یکی از استرس زاترین موقعیت ها برای کسانی است که از لنزهای تماسی (طبی یا رنگی) استفاده میکنند. در این لحظه دلهره آور، اولین سوالاتی که در گوگل جستجو میکنید این است: به جای مایع لنز از چی استفاده کنیم؟ و لنز چشم را در کجا نگهداری کنیم تا خراب نشود؟سلامت چشم ها یکی از مهمترین دارایی های ماست. چشم انسان اندامی بسیار حساس است و کوچکترین اشتباه در نگهداری از لنز میتواند به عفونت های جبران ناپذیر، زخم قرنیه و در موارد شدید، حتی به از دست دادن بینایی منجر شود.
امروز در آلامتو مقاله ی تحت عنوان به جای مایع لنز از چی استفاده کنیم؟ لنز چشم را در کجا نگهداری کنیم؟ را می توانید مشاهده کنید.
همچنین بخوانید: درمان خانگی خشکی چشم با گلاب، چای و خیار
آیا واقعا جایگزین ایمنی برای مایع لنز وجود دارد؟
برای پاسخ صریح به این سوال، ابتدا باید درک کنیم که مایع لنز دقیقا چه کاری انجام میدهد. مایع لنزهای استاندارد (محلول های چند منظوره) سه وظیفه حیاتی و اساسی دارند:
۱. شستشو و پاکسازی: از بین بردن رسوبات پروتئینی، چربی ها و مواد آرایشی که در طول روز روی سطح لنز مینشینند.
۲. ضد عفونی کردن: از بین بردن میکروارگانیسم ها، باکتری ها، قارچ ها و آمیبه ای خطرناک.
۳. رطوبت رسانی: حفظ شکل هندسی، نرمی و راحتی لنز برای استفاده مجدد.
واقعیت تلخ و علمی این است: هیچ جایگزین خانگی ایمنی که بتواند هر سه کار را همزمان انجام دهد، وجود ندارد. استفاده از هر ماده ای غیر از مایع لنز استاندارد، یک ریسک بزرگ برای سلامت چشمان شما محسوب میشود. با این حال، در مواقع فوق اورژانسی، گزینه هایی وجود دارند که فقط از خشک شدن و پودر شدن لنز جلوگیری میکنند، اما لنز شما را به هیچ وجه ضد عفونی نمیکنند.
در مواقع اضطراری به جای مایع لنز از چی استفاده کنیم؟
اگر در شرایطی هستید که به داروخانه شبانهر وزی دسترسی ندارید و مجبورید لنز خود را خارج کنید، تنها گزینه های زیر برای جلوگیری از خشک شدن بافت لنز قابل بررسی هستند.
تذکر بسیار مهم: اگر لنز خود را در محلول های زیر قرار دادید، روز بعد به هیچوجه نباید آنها را مستقیما داخل چشم بگذارید. ابتدا باید یک مایع لنز معتبر بخرید، لنزها را به مدت حداقل ۲۴ ساعت در مایع لنز استاندارد بخوابانید تا ضد عفونی شوند و سپس در صورت عدم تغییر شکل، استفاده نمایید.
قطره های اشک مصنوعی (بدون مواد نگهدارنده):
اگر در خانه قطره اشک مصنوعی دارید (به ویژه از نوع تکدوز که فاقد مواد نگهدارنده است)، میتوانید از آن برای خیس نگه داشتن موقت لنز در جا لنزی استفاده کنید. اشک مصنوعی ترکیباتی بسیار نزدیک به اشک طبیعی چشم انسان دارد و به بافت پلیمری لنز آسیبی نمیرساند.
سرم شستشوی نمکی استریل (نرمال سالین ۰.۹ درصد):
سرم های شستشوی استریل که در داروخانه ها برای شستشوی زخم یا چشم به فروش میرسند، میتوانند لنز شما را در مواقع بحرانی مرطوب نگه دارند. اما به خاطر داشته باشید که سرم نمکی هیچگونه قدرت پاک کنندگی یا ضد عفونی کنندگی ندارد و فقط یک محیط مرطوب و ایزوتونیک برای جلوگیری از مچاله شدن لنز فراهم میکند.
همچنین بخوانید: قي كردن چشم نشانه چيست؟ علت قي كردن چشم در سرماخوردگي
ممنوعه های مرگبار؛ موادی که هرگز نباید به لنز خود بزنید!
متاسفانه بسیاری از افراد به دلیل نا آگاهی، در زمان اتمام مایع لنز به سراغ راهکارهای عجیب و خانگی میروند. لطفا برای حفظ بینایی خود، به هیچ عنوان از موارد زیر استفاده نکنید:
آب شیر (آب لوله کشی):
شاید آب لوله کشی برای نوشیدن سالم باشد، اما استفاده از آن برای لنز یکی از خطرناکترین کارهایی است که میتوانید انجام دهید. آب شیر حاوی میکروارگانیسم ها و انگلی به نام آکانتامبا است. این انگل عاشق محیط مرطوب لنز است و در صورت ورود به چشم، باعث بیماری وحشتناک کراتیت آکانتامبا میشود که به سرعت قرنیه را سوراخ کرده و منجر به نابینایی میگردد.
آب معدنی یا آب تصفیه شده:
بسیاری فکر میکنند آب معدنی تمیز است، اما تمیز بودن به معنای «استریل» بودن نیست. آب معدنی پر از املاحی است که با محیط چشم سازگار نیستند و باعث تورم، تغییر شکل لنز و ایجاد عفونت میشوند.
بزاق دهان:
باور کنید یا نه، برخی افراد هنگام خشکی لنز آن را در دهان خود میگذارند. دهان انسان میزبان میلیون ها باکتری مختلف است. آغشته کردن لنز به بزاق دهان، مانند دعوت مستقیم و فرش قرمز پهن کردن برای باکتریها جهت ورود به داخل چشم است.
آب نمک دست ساز خانگی:
ترکیب آب و نمک در آشپزخانه نه تنها استریل نیست، بلکه تنظیم غلظت دقیق نمک آن با چشم غیر ممکن است. اگر نمک محلول زیاد باشد، آبِ بافت لنز کشیده شده و لنز چروکیده میشود؛ و اگر نمک کم باشد، لنز متورم شده و در چشم شما جا نمیگیرد.
همچنین بخوانید: علت لکه خون در سفیدی چشم؛ آیا خطرناک است
لنز چشم را در کجا نگهداری کنیم؟
پیدا کردن محیط مناسب برای نگهداری لنز به اندازه استفاده از مایع لنز باکیفیت اهمیت دارد. لنزها ساختاری اسفنجی دارند و سریعا آلودگی های محیطی را به خود جذب میکنند.
۱. استفاده از جا لنزی استاندارد:
تنها مکان کاملا ایمن برای نگهداری لنز، محفظه های مخصوص یا همان جا لنزی است. این محفظه ها طوری طراحی شده اند که مقدار مناسبی از مایع را در خود نگه دارند و درب آنها کاملا کیپ میشود تا از ورود هوا، باکتری و گرد و غبار جلوگیری کند.
۲. نحوه شستشو و نگهداری از جا لنزی:
خود جالنزی میتواند بزرگترین منبع تجمع باکتری ها باشد.
پس از هر بار خارج کردن لنزها، مایع کهنه داخل جا لنزی را کاملا دور بریزید (هرگز مایع جدید را روی مایع قدیمی نریزید).
جا لنزی را با مایع لنز تازه بشویید (هرگز با آب شیر نشویید).
آن را به صورت وارونه روی یک دستمال کاغذی تمیز قرار دهید تا در معرض هوای آزاد خشک شود. باکتریها در محیط خشک نمیتوانند رشد کنند.
۳. زمان تعویض جا لنزی:
انجمن های بین المللی چشم پزشکی توصیه میکنند که جالنزی باید حتما هر ۱ تا ۳ ماه یکبار تعویض شود. حتی اگر جا لنزی شما پس از این مدت کاملا تمیز و نو به نظر میرسد، باز هم باکتریها میتوانند در شیارها و خراش های میکروسکوپی کف آن تجمع کنند که با چشم غیرمسلح قابل دیدن نیستند.
۴. اگر جا لنزی نداشتیم چه کنیم؟
اگر در سفر هستید و جا لنزی خود را گم کردهاید، به عنوان یک راهکار فوق اورژانسی میتوانید از دو لیوان شیشه ای بسیار کوچک (مانند شات یا استکان) استفاده کنید. ابتدا لیوان ها را به خوبی با مایع ظرفشویی بشویید و با آب جوش استریل کنید. پس از خنک و خشک شدن کامل، لنزها را درون آنها قرار داده، مایع لنز (یا در بدترین حالت سرم استریل) بریزید و روی آنها را با پلاستیک فریزر و کش پول محکم ببندید تا هوا نفوذ نکند.
همچنین بخوانید: زردی چشم نشانه چیست؟ خطرناک است؟ برای درمان زردی چشم چی بخوریم؟
راهکارهایی برای جلوگیری از تمام شدن ناگهانی مایع لنز
برای اینکه هرگز در چنین موقعیت پرتنشی قرار نگیرید و سلامت چشمه ایتان به خطر نیفتد، رعایت این چند نکته ساده بسیار راهگشا خواهد بود:
سیستم جایگزینی زاپاس: هرگز منتظر نمانید تا قطره آخر مایع لنزتان تمام شود. به محض اینکه بطری مایع لنز به یک چهارم پایانی رسید، یک بطری جدید در لیست خرید خود قرار دهید.
پک های مسافرتی تهیه کنید: بطری های کوچک ۶۰ میلیلیتری مایع لنز در اکثر داروخانه ها موجود هستند. همیشه یکی از آنها را به همراه یک جا لنزی اضافه در کیف دستی، کوله پشتی یا داشبورد ماشین خود داشته باشید.
همیشه عینک خود را به همراه داشته باشید: لنزهای تماسی جایگزین عینک نیستند، بلکه در کنار آن استفاده میشوند. همیشه عینک طبی خود را به عنوان پلن بی همراه داشته باشید. اگر مایع لنز ندارید، عاقلانه ترین کار این است که لنزها را دور بیندازید و عینک بزنید.
به لنزهای روزانه (یکبار مصرف) فکر کنید: اگر زیاد سفر میکنید، شیفت های کاری طولانی دارید یا حوصله روتینه ای مراقبتی را ندارید، لنزهای روزانه بهترین و بهداشتی ترین انتخاب برای شما هستند. این لنزها در پایان روز دور انداخته میشوند و اصلا نیازی به مایع لنز و جا لنزی ندارند.
سخن آخر
چشمان شما اندام های بین هایت ظریف و حساسی هستند و ارزش به خطر افتادن برای یک شب راحتی را ندارند. هیچ ماده خانگی، آب معدنی یا محلول دست سازی نمیتواند جایگزین فرمولاسیون دقیق، علمی و استریل مایع لنز شود. در مواقع اضطراری، اگر سرم شستشوی استریل یا اشک مصنوعی بدون نگهدارنده داشتید، فقط برای جلوگیری از خشک شدن لنز از آنها استفاده کنید.