آموزش جامع قلمه زدن سانسوریا در اب و خاک + بهترین زمان تکثیر
سانسوریا که بسیاری از ما ان را با نام های زبان مادرشوهر یا گیاه شمشیری می شناسیم، یکی از محبوب ترین، سرسخت ترین و زیباترین گیاهان اپارتمانی در سراسر جهان است. این گیاه نه تنها ظاهر مدرن و جذابی به دکوراسیون خانه می بخشد، بلکه طبق تحقیقات ناسا، یکی از بهترین تصفیه کننده های هوای طبیعی است که می تواند سموم محیط را جذب کرده و حتی در طول شب نیز اکسیژن تولید کند. با توجه به قیمت نسبتا بالای برخی از گونه های سانسوریا و زیبایی بی نظیر ان ها، یادگیری تکثیر و قلمه زدن این گیاه می تواند یک مهارت بسیار جذاب و حتی درامدزا باشد.بسیاری از افراد فکر می کنند تکثیر گیاهان اپارتمانی کار دشواری است و نیاز به گلخانه های حرفه ای دارد؛ اما سانسوریا به قدری مقاوم است که حتی افراد مبتدی نیز می توانند به راحتی ان را در خانه تکثیر کنند. قلمه زدن سانسوریا به دو روش اصلی یعنی قلمه زدن در اب و قلمه زدن در خاک انجام می شود. هر کدام از این روش ها مزایا و جذابیت های خاص خود را دارند.
امروز در آلامتو مقاله ی تحت عنوان از صفر تا صد قلمه زدن سانسوریا در آب و خاک | چه فصلی برای قلمه زدن سانسوریا مناسب است؟ را می توانید مشاهده کنید.
همچنین بخوانید: بهترین گیاهان آپارتمانی کم نیاز
چه فصلی برای قلمه زدن سانسوریا مناسب است؟
یکی از مهم ترین سوالاتی که برای علاقه مندان به گل و گیاه پیش می اید این است که دقیقا چه زمانی قیچی به دست بگیریم؟ بهترین و ایده ال ترین زمان برای قلمه زدن و تکثیر سانسوریا، فصل بهار و اوایل تابستان است.
دلیل این انتخاب بسیار علمی و ساده است: در فصل بهار، گیاهان از خواب زمستانی بیدار شده و در اوج دوره رشد فعال خود قرار دارند. در این ماه ها، طول روز بیشتر است، نور خورشید کیفیت بهتری دارد و دمای هوا در حالت متعادلی (حدود ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتی گراد) قرار می گیرد. این شرایط باعث می شود که شیره گیاهی با سرعت بیشتری در جریان باشد و هورمون های ریشه زایی در بالاترین سطح خود قرار داشته باشند. در نتیجه، قلمه هایی که در بهار گرفته می شوند، با سرعت بسیار بیشتری ریشه می زنند و احتمال پوسیدگی ان ها به حداقل می رسد.
ایا در پاییز و زمستان نمی توان سانسوریا را قلمه زد؟ شما در هر فصلی می توانید این کار را در محیط داخلی خانه انجام دهید؛ اما باید بدانید که در فصول سرد، سرعت ریشه زایی به شدت کاهش می یابد. قلمه ای که در بهار شاید در عرض یک ماه ریشه دهد، در زمستان ممکن است سه تا چهار ماه شما را منتظر بگذارد و به دلیل دمای پایین تر، خطر حمله قارچ ها و پوسیدگی انتهای قلمه نیز به مراتب بیشتر است.
آماده سازی اولیه: مهم ترین قدم قبل از شروع
قبل از اینکه تصمیم بگیرید قلمه را در اب بگذارید یا خاک، باید برگ مناسب را انتخاب کرده و ان را به درستی برش دهید. این مرحله پایه و اساس موفقیت شماست.
۱. انتخاب برگ: یک برگ بالغ، سالم، شاداب و بدون لکه های قهوه ای یا اسیب دیدگی را انتخاب کنید. برگ های خیلی جوان هنوز انرژی کافی برای ریشه زایی ندارند و برگ های خیلی پیر نیز ممکن است قدرت ترمیم خود را از دست داده باشند.
۲. ضد عفونی کردن ابزار: حتما از یک چاقو، کاتر یا قیچی کاملا تیز استفاده کنید و قبل از کار، تیغه ان را با الکل به خوبی ضدعفونی کنید. برش با ابزار کند باعث له شدن بافت اوندها شده و راه را برای ورود باکتری ها باز می کند.
۳. قانون قطبیت (جهت قرارگیری): برگ را به قطعات ۸ تا ۱۰ سانتی متری تقسیم کنید. بسیار مهم است که جهت بالا و پایین هر قطعه را به خاطر بسپارید. اگر قلمه را سر و ته در اب یا خاک قرار دهید، گیاه هرگز ریشه نمی زند و به سرعت می پوسد. برای جلوگیری از اشتباه، می توانید با یک ماژیک فلش کوچکی روی برگ بکشید.
۴. برش هشتی شکل (V): یک ترفند حرفه ای این است که قسمت پایین قلمه را به شکل هشت (مانند عدد ۸ یا حرف V انگلیسی) برش دهید. این کار دو مزیت دارد: اول اینکه جهت پایین قلمه را دیگر گم نمی کنید. دوم اینکه وقتی قلمه را در ظرف می گذارید، سطح مقطع ان کاملا به کف ظرف نمی چسبد و فضای کافی برای رشد ریشه ها و پاجوش های جدید فراهم می شود.
همچنین بخوانید: برای رشد گل چی خوبه خانگی؟ ترفندهای رشد سریع گیاهان آپارتمانی
روش اول: تکثیر سانسوریا در آب
قلمه زدن در اب یکی از لذت بخش ترین روش هاست، زیرا می توانید هر روز روند رشد ریشه ها را با چشم خود تماشا کنید. این روش برای کسانی که دوست دارند فرایند رشد را زیر نظر داشته باشند، بسیار هیجان انگیز است.
1.پینه بستن (کالوس دادن) قلمه (مرحله ای حیاتی برای جلوگیری از پوسیدگی)
پس از برش دادن برگ ها، ان ها را به مدت ۱ تا ۳ روز در یک محیط سایه، خنک و به دور از نور مستقیم خورشید روی یک دستمال تمیز قرار دهید. هدف این است که محل برش خشک شده و یک لایه محافظ (پینه) روی ان تشکیل شود. اگر قلمه تازه برش خورده را بلافاصله در اب بیندازید، اب وارد بافت باز گیاه شده و قلمه به سرعت گندیده و ژله ای می شود.
2.قرار دادن در اب
یک ظرف شیشه ای شفاف و تمیز انتخاب کنید. قلمه ها را از همان جهتی که روی گیاه مادری بوده اند (قسمت پایین به سمت کف ظرف) داخل شیشه قرار دهید. سپس تا ارتفاع ۳ الی ۵ سانتی متر از ظرف را با اب پر کنید. نیازی نیست کل برگ زیر اب برود.
3.استفاده از اب مناسب و تعویض منظم
بهتر است از اب جوشیده سرد شده یا ابی که ۲۴ ساعت در دمای محیط مانده (تا کلر آن بپرد) استفاده کنید. برای جلوگیری از رشد جلبک و باکتری، اب ظرف را هر ۳ تا ۵ روز یک بار به طور کامل عوض کنید و در صورت لزوم، شیشه را نیز بشویید.
4.تامین نور و دما
شیشه را در مکانی با نور روشن اما غیرمستقیم قرار دهید. پشت پنجره ای که پرده کشیده شده است، بهترین مکان است. از قرار دادن ظرف در معرض نور مستقیم خورشید یا نزدیک وسایل گرمایشی به شدت خودداری کنید.
5.صبر برای ریشه زایی و انتقال به خاک
سانسوریا گیاه صبوری است، شما هم باشیدحدود ۴ الی ۶ هفته طول می کشد تا اولین ریشه های سفید رنگ ظاهر شوند. پس از گذشت چند هفته دیگر، پاجوش های کوچک شروع به رشد می کنند. زمانی که طول ریشه ها به حدود ۵ سانتی متر رسید، قلمه ها اماده انتقال به گلدان و خاک هستند.
همچنین بخوانید: راز نگهداری کاکتوس در خانه + نحوه نگهداری و مراقبت + زمان تعویض گلدان
روش دوم: تکثیر سانسوریا در خاک
تکثیر در خاک روشی است که طبیعت بیشتر با ان سازگار است. قلمه هایی که در خاک ریشه می زنند، از همان ابتدا با محیط خاکی عادت کرده اند و استرس انتقال از اب به خاک را تجربه نمی کنند. در نتیجه، گیاه نهایی معمولا قوی تر و مقاوم تر خواهد بود.
1.استراحت دادن به قلمه ها: دقیقا مانند روش اب، در این روش نیز باید قلمه های برش خورده را ۲ تا ۳ روز در هوای ازاد قرار دهید تا انتهای ان ها کاملا خشک شده و پینه ببندد. در تکثیر خاکی، اهمیت این مرحله دوچندان است.
2.اماده سازی بستر کشت مناسب: خاک سنگین قاتل سانسوریاست.سانسوریا به خاکی با زهکشی بسیار بالا نیاز دارد تا اب اضافی را در خود نگه ندارد. بهترین ترکیب برای قلمه زدن، مخلوطی از خاک مخصوص کاکتوس، پرلیت و ماسه شسته شده است. می توانید از ترکیب ۶۰ درصد ماسه، ۲۰ درصد پیت ماس و ۲۰ درصد پرلیت نیز استفاده کنید.
3.کاشت قلمه ها در خاک: یک گلدان با سوراخ های زهکشی مناسب (ترجیحا گلدان سفالی کوچک) انتخاب کنید. قلمه ها را به عمق ۲ تا ۳ سانتی متر درون خاک فرو کنید. دقت کنید که قلمه ها را خیلی عمیق نکارید، زیرا این کار باعث خفگی و تاخیر در رشد پاجوش ها می شود. با دست کمی خاک اطراف قلمه را فشار دهید تا در جای خود ثابت بماند.
4.ابیاری اصولی قلمه ها: پس از کاشت، خاک را به صورت ملایم ابیاری کنید تا مرطوب شود. در دفعات بعدی، فقط و فقط زمانی به گلدان اب بدهید که سطح خاک کاملا خشک شده باشد. ابیاری بیش از حد باعث پوسیدگی قلمه ها قبل از ریشه زایی می شود. در طول این مدت می توانید از غبارپاشی بسیار سبک روی برگ ها نیز استفاده کنید تا رطوبت محیط تامین شود.
5.نگهداری و انتظار برای ظهور پاجوش ها: گلدان را در محیطی گرم و با نور غیر مستقیم قرار دهید. در تکثیر خاکی، شما ریشه ها را نمی بینید؛ اما معمولا پس از گذشت ۲ تا ۳ ماه، با دیدن جوانه های کوچک و سبز رنگی که از کنار قلمه ها سر از خاک بیرون می اورند، متوجه موفقیت خود خواهید شد.
همچنین بخوانید: دلیل زرد شدن برگ پتوس در آب یا بعد از تعویض گلدان و زرد شدن آن در زمستان
نکات طلایی قلمه زدن سانسوریا
از دست رفتن نوار زرد رنگ: یکی از مهم ترین نکاتی که باید درباره گونه های ابلق سانسوریا (گونه هایی که حاشیه برگ هایشان نوار زرد طلایی دارد) بدانید، این است که اگر ان ها را از طریق قلمه برگ تکثیر کنید، پاجوش های جدید کاملا سبز رنگ خواهند شد و نوار زرد را از دست می دهند. دلیل این امر یک پدیده ژنتیکی به نام شیمر است. برای حفظ نوار زرد حاشیه برگ، تنها راه تکثیر، جدا کردن پاجوش (تقسیم بوته) از گیاه مادری است.
استفاده از هورمون ریشه زایی: اگرچه سانسوریا به خودی خود ریشه می دهد، اما برای تسریع روند کار در روش خاکی، می توانید قبل از کاشت، انتهای قلمه ها را به پودر هورمون ریشه زایی یا مقداری پودر دارچین (به عنوان یک ضد قارچ طبیعی) اغشته کنید.
تشخیص پوسیدگی: اگر در هر مرحله ای متوجه شدید که پایین قلمه شما نرم، قهوه ای تیره، ژله ای یا بدبو شده است، متاسفانه قلمه دچار عفونت قارچی و پوسیدگی شده است. در این حالت باید قسمت پوسیده را با چاقوی استریل ببرید و پس از پینه بستن مجدد، مراحل را تکرار کنید.
اهمیت سایز گلدان: سانسوریاها عاشق محیط های تنگ هستند و اصطلاحا دوست دارند ریشه هایشان در هم تنیده شود. همیشه برای قلمه ها از گلدان های کوچک استفاده کنید. گلدان بزرگ باعث می شود انرژی گیاه صرف پر کردن ریشه شود و تولید پاجوش ماه ها به تعویق بیفتد
همچنین بخوانید: شرایط نگهداری گل قاشقی ابلق و گلدار در آپارتمان
سخن اخر
مهم ترین عامل در موفقیت شما، رعایت بهداشت ابزار کار، خشک کردن انتهای قلمه ها، کنترل میزان ابیاری و البته داشتن صبر فراوان است. با رعایت دقیق مراحلی که در این مقاله بررسی کردیم، شما می توانید از یک گلدان ساده، ده ها گلدان زیبای سانسوریا تکثیر کنید و ان ها را به عنوان یک هدیه ارزشمند و ماندگار به عزیزان خود تقدیم نمایید.