مجله آلامتو

بیماری کبد چرب چیست؟

تغذیه مناسب برای درمان کبد چرب
(2 رای, امتیاز میانگین: 5٫00 از 5)

بیماری کبد چرب

در آمریکا تخمین زده می‌ شود که بیماری کبد چرب، حدود ۲۰ تا ۴۰ درصد از جمعیت را تحت ‌تاثیر قرار می ‌دهد. واقعیت ترسناک و شگفت‌ انگیز این است که در این نوع بیماری کبد، اغلب هیچ علایم واضح مربوط به بیماری کبد چرب بروز نمی کند. بسیاری از مردم حتی تا زمانی که برای یک نگرانی دیگر آزمایش می دهند، نمی دانند که کبدشان چرب است.

دو نوع اصلی این بیماری وجود دارد: کبد چرب الکلی و کبد چرب غیرالکلی

به گزارش آلامتو به نقل از draxe؛ داشتن یک کبد چرب می ‌تواند شما را زودتر خسته کند و یا باعث ناراحتی شکمی خفیف (دردهای کبد چرب) شود، اما گاهی هم ممکن است هیچ علائمی نداشته باشید. علائم کبد چرب نیز می ‌تواند شامل احساس سیری در قسمت میانی یا بالایی شکم، حالت تهوع، کاهش وزن و کاهش اشتها باشد. این ها فقط برخی از نشانه ‌های احتمالی کبد چرب هستند.

یک کبد چرب خطرناک است؟ بله می ‌تواند باشد!

التهاب کبدی غیر الکلی (NASH) نوع شدیدتری از کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) است. NASH باعث می‌ شود که کبد تورم شود و آسیب ببیند. طبق بنیاد کبد آمریکا، NASH یکی از عوامل مهم سیروز (التهاب شدید کبد) در بزرگسالان ایالات ‌متحده است و تا ۲۵ درصد بزرگسالان مبتلا به NASH ممکن است دچار سیروز شده ‌باشند. کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) نیز به افزایش خطر ابتلا به سرطان کبد مرتبط است.

قبل از این که شما به این نتیجه برسید که ممکن است کبد چرب بخشی از آینده شما باشد، خبر خوب این است که کبد به شدت احیا شونده است، در واقع، این تنها عضوی است که می ‌تواند خودش را بازسازی کند.

به همین دلیل، جای تعجب نیست که با رژیم کبد چرب و برخی درمان ‌های خانگی قوی و در عین حال آسان ، شما ممکن است قادر باشید وضعیت کبد خود را بهبود بخشید!

بیماری کبد چرب چیست؟

بزرگ ‌ترین عضو بدن انسان کبد است. این اندام حیاتی، انرژی را ذخیره می‌ کند، به هضم غذا کمک می ‌کند و سموم بدن را دفع می‌ کند. بیماری کبد چرب یک مشکل سلامتی رایج است که منجر به تجمع چربی اضافی در کبد می ‌شود.

برای کبد کاملا طبیعی است که مقدار کمی چربی داشته باشد، اما وقتی ذخیره چربی به ۵ تا ۱۵ درصد از وزن کل کبد می‌ رسد، گفته می‌ شود فرد به بیماری کبد چرب مبتلا شده است.

شدت کبد چرب (که steatosis نامیده می ‌شود) می ‌تواند یک کبد چرب با گرید ۱، گرید ۲ یا گرید ۳ باشد. گرید 2 کبد چرب نسبت به گرید ۱ کبد چرب جدی ‌تر است و با احتمال بیشتری منجر به بروز علائم می شود.

چربی بیشتر در کبد با گرید بالاتر و بروز مشکلات بیشتر رابطه مستقیم دارد.

انواع مختلفی از بیماری‌ های کبد چرب وجود دارد:

بیماری کبد چرب غیر الکلی در مقابل بیماری کبد چرب الکلی

چه چیزی باعث ایجاد کبد چرب می‌ شود؟ در نوع کبد چرب غیرالکلی (NAFLD)، تجمع چربی در کبد ناشی از مصرف الکل نیست. با این حال، ایجاد چربی و آسیب به کبد مشابه چیزی است که در مورد بیماری کبد چرب الکلی که به طور مستقیم با مصرف مقادیر زیادی از الکل مرتبط است، رخ می ‌دهد. منظور از “مقادیر زیاد” در اینجا، مصرف معمولا بیش از یک نوشیدنی در روز برای زنان و بیش از دو نوشیدنی در روز برای مردان است.

نشانه‌ ها و علایم کبد چرب:

حالا که شما می‌ دانید کبد چرب چیست، زمان آن رسیده که با دانستن علایم رایج بیماری کبد چرب غیرالکلی به برخی از راه‌ هایی که می‌ توانید این بیماری را تشخیص دهید، نگاهی بیندازیم. اول از همه، مهم است که توجه داشته باشید که ممکن است بیماری کبد چرب غیر الکلی نیز هیچ نشانه ‌ای از خود را بروز ندهد. در واقع این اتفاق بسیار رایج است. زمانی که نشانه ‌ها رخ می‌ دهند، چند احتمال وجود دارد.

علائم کبد چرب ( ناشی از الکل و یا هر چیز دیگر) می ‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • خستگی
  • ضعف
  • از دست دادن اشتها
  • حالت تهوع
  • درد شکمی به خصوص در قسمت بالا سمت راست شکم
  • رگ های خونی عنکبوتی
  • خارش
  • زردی یا یرقان (زرد شدن پوست و چشم ها)
  • تجمع مایع و ورم (Edema) در پاها و آب ‌آوردگی شکم یا آسیت
  • سردرگمی ذهنی

علل کبد چرب:

چه چیزی باعث کبد چرب می ‌شود؟ تجمع بیش از حد چربی در کبد منجر به یک کبد چرب می‌ شود. در تشخیص بیماری کبد چرب الکلی، علت اصلی انباشت چربی، مصرف زیاد الکل است.

علل مشکوک بیماری کبد چرب غیر الکلی (NAFLD) و استاتو هپاتیت غیر الکلی (NASH) عبارتند از:

  • داشتن اضافه وزن و چاقی
  • مقاومت به انسولین
  • قند خون بالا (هیپرگلیسمی)
  • سطح بالای چربی، به ویژه تری گلیسیرید، در خون

به نظر می رسد همه این علل احتمالی باعث جذب بیش از حد چربی درون کبد و ایجاد چاقی می شود که شایع ترین علت کبد چرب است.

به گفته کالج گوارش آمریکا، کبد چرب غیر الکلی (NAFLD) یک اختلال بسیار شایع است که ممکن است از هر 3 نفر یک نفر یا ازهر 5 نفر یک نفر از بزرگسالان و از هر ده کودک یک نفر را در ایالات ‌متحده تحت تاثیر قرار دهد. گمان می‌ رود شایع ‌ترین علت نفوذ کبد چرب چاقی باشد. برخی متخصصان تخمین می‌ زنند که حدود دو سوم افراد چاق و نیمی از کودکان چاق ممکن است کبد چرب داشته باشند.

عوامل خطر کبد چرب:

عوامل خطر برای بیماری کبد چرب چه هستند؟ کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) در افرادی شایع است که هر کدام از این مشکلات سلامتی را دارا باشند:

  • چاقی
  • دیابت نوع 2
  • پيش ديابت (prediabetes)
  • سندرم متابولیک یا یکی دیگر از اختلالات متابولیکی
  • کاهش سریع وزن
  • فشار خون بالا
  • افراد میانسال یا مسن تر (NAFLD بیشتر در افرادی که میان سال و یا مسن تر از آن هستند، شایع است، اما افراد جوانتر از جمله کودکان نیز می توانند NAFLD داشته باشند)
  • برخی از عفونت ها مانند هپاتیت C
  • مصرف داروهای خاصی از قبیل کورتیکواستروئیدها و برخی داروهای سرطانی
  • قرار گرفتن در معرض برخی از سموم

به گفته کلینیک کلیولند، “برخی از شرایط متابولیسم ژنتیکی یا داروهای تجویزی، از جمله آمیودارون (Cordarone®)، دیلتیازم (Cardizem®)، استروئیدها و تاموکسیفن (Nolvadex®) نیز ممکن است خطر ابتلا به بیماری کبد چرب غیر الکلی را افزایش دهند.

اگر شما در حال مصرف یکی از این داروها باشید و به کبد چرب نیز مبتلا باشید، ممکن است پزشک شما یک داروی دیگر را جایگزین آن کند.

آیا داشتن یک کبد چرب تهدید کننده است؟ بیماری کبد چرب اگر درمان نشود و پیش برود می ‌تواند به طور حتم زندگی را تهدید کند. حال بیایید نگاهی به مشکلات سلامتی کبد چرب ممکن بیندازیم.

عوارض کبد چرب

بیماری کبد چرب غیر الکلی (NAFLD) شایع ‌ترین علت بیماری کبد در دنیای غرب است. داشتن بیماری کبد چرب به این معنی است که شما در حال ذخیره سازی چربی درون کبد خود هستید و این رسوبات نامطلوب می تواند از انجام فعالیت مهم یعنی حذف سموم از خون (و آنچه که برای سلامت مطلوب بسیار مهم است) جلوگیری کند.

این باعث می شود که فرد مبتلا به این بیماری کبدی در معرض خطر جدی برای ایجاد سم و انواع نشانه های ناخوشایند کبد ضعیف، از جمله زردی، تورم پا، خستگی مزمن، تهوع و… باشد.

هنگامی که بیماری کبد چرب غیر الکلی پیشرفت می کند و شدید می شود، تبدیل به استاتو هپاتیت غیر الکلی (NASH) می شود.

طبق گفته موسسه ملی بهداشت (NIH)، بین 7 تا 30 درصد از افرادی که به کبد چرب غیر الکلی مبتلا هستند، التهاب کبدی غیر الکلی (NASH) را توسعه خواهند داد و حداقل یک سوم از افرادی که التهاب کبد دارند در نهایت دچار سیروز (التهاب شدید کبد) می شوند.

مرحله پایانی زخم کبد که به نام سیروز شناخته می شود، عوارض اصلی کبد چرب و التهاب کبد است. وقتی سیروز رخ می‌دهد سلول ‌های کبد به تدریج توسط بافت زخم جایگزین شده و عملکرد کبد کمتر و کمتر می‌ شود.

طبق گفته کلینیک مایو، تقریبا ۲۰ درصد از افراد مبتلا به التهاب کبدی به سیروز پیشرفت خواهند کرد که می ‌تواند منجر به موارد زیر شود:

  • ایجاد مایع شکمی
  • تورم رگ ها در مری، که می ‌تواند منجر به پارگی و خونریزی شود
  • سردرگمی، خواب آلودگی و ادای اشتباه حرف ها
  • سرطان کبد
  • نارسایی کبدی در مرحله پایانی ( عملکرد کبد متوقف شده است)
  • نیاز به پیوند کبد

اعتقاد بر این است که افراد مبتلا به کبد چرب غیرالکلی، التهاب کبدی و سیروز در معرض خطر افزایش سرطان کبد قرار دارند.

درمان متعارف کبد چرب

برای تشخیص کبد چرب، پزشک شما احتمالا آزمایش‌ خون و آزمایش های عکس برداری از کبد را انجام خواهد داد. همچنین ممکن است بیوپسی کبد (نمونه برداری از کبد) نیز لازم باشد.

توصیه‌ های معمول درمان برای بیماری‌ های کبد چرب شامل حذف یا کنترل علت است. به عنوان مثال، طبق گزارش موسسه ملی دیابت و بیماری‌ های گوارشی و کلیوی، درمان شایع کبد شامل توصیه پزشک برای از دست دادن وزن می‌ شود که به کاهش چربی کبد و نیز التهاب و فیبروز کمک می ‌کند.

با این حال کاهش وزن سریع ایده خوبی نیست چون این کار فقط باعث بدتر شدن اوضاع می ‌شود. به تدریج از دست دادن وزن، راه هوشمندانه تری است. بعضی از پزشکان ممکن است توصیه کنند که حدود 7 درصد وزن بدن را در یک دوره زمانی یک سال از دست بدهند.

توصیه‌ های دیگر ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • مصرف هر دارویی که بتواند موجب رهایی از کبد چرب شود
  • کنترل بهتر دیابت
  • سطوح پایین تر تری گلیسیرید
  • متوقف کردن مصرف الکل

در حال حاضر داروهای مورد تایید برای درمان کبد چرب غیر الکلی و التهاب کبد وجود ندارد.

برخی پزشکان برای بیماران مبتلا به کبد چرب غیر الکلی ویتامین E و تیازولیدیندیون (یک دسته از داروها، از جمله رزيگليتازون و پیوگلیتازون ، که معمولا برای دیابت مصرف می شود) تجویز می کنند. با این حال، این داروها می ‌توانند باعث تاثیرات زیان ‌آور شوند.

هنگامی که NASH منجر به سیروز می شود، درمان متعارف به طور معمول شامل داروهای خاص و احتمالا عملیات یا روش های خاص می شود. هنگامی که سیروز منجر به نارسایی کبدی می شود، پیوند کبد مورد نیاز خواهد بود.

رژیم غذایی و مکمل های کبد چرب

آیا از شنیدن اینکه “چگونه می ‌توانم کبد چرب خود را کاهش دهم” تعجب می‌ کنید؟ برخی از روش ‌های طبیعی اصلی شامل پیروی از رژیم غذایی سالم کبد چرب حاوی کل مواد غذایی است. همچنین تعدادی از مکمل‌ ها نیز وجود دارند که می ‌توانند مفید باشند.

  1. غذاهایی که باعث افزایش عملکرد کبد می ‌شوند

حتما برایتان این سوال پیش آمده که اگر کبد چرب داشته باشیم، باید چه غذاهایی بخوریم؟ به طور کلی، شما باید مواد غذایی بر پایه رژیم گیاهی بیشتری را وارد رژیم غذایی تان کنید و غذاهای کبد چرب مفید از جمله سبزیجات، میوه‌ ها و چربی ‌های سالم را انتخاب کنید.

غذاهای مفید زیر برای کاهش التهاب شناخته می‌ شوند:

  • غذاهایی مانند زیتون، روغن زیتون، آووکادو و آجیل که سرشار از چربی های تک غیراشباع هستند.
  • غذاهایی از جمله ماهی سالمون و ساردین، دانه چیا، کتان و گردو که غنی از اسیدهای چرب امگا ۳ هستند.
  • غذاهای با آنتی ‌اکسیدان بالا که می ‌توانند به محافظت از سلول ‌های کبد در برابر آسیب کمک کند، به ویژه گزینه های سرشار از ویتامین E، که طبق برخی مطالعات تحقیقاتی می ‌تواند وضعیت کبد چرب را بهبود بخشد. برخی غذاهای سالم سرشار از ویتامین E شامل دانه آفتابگردان و بادام هستند.
  • سبزیجات تقویت کننده کبد از جمله کنگر فرنگی، سبزیجات سبز برگ مانند خردل، کاسنی، آروگولا و قاصدک.
  • چای سبز که سرشار از کاتچین است طبق تحقیقات به کاهش چربی بدن و جلوگیری از چاقی کمک می ‌کند.
  1. رژیم غذایی مدیترانه ای و کتوژنیک

ممکن است بخواهید به دنبال یک رژیم غذایی مدیترانه‌ ای باشید، که برخی مطالعات نشان داده ‌اند این رژیم غذایی می ‌تواند چربی کبد را کاهش دهند. این رژیم غذایی بر سبزیجات، میوه‌ ها، حبوبات سبوس‌ دار، سبزیجات، منابع چربی مفید مثل روغن زیتون خالص و پروتئین‌ های سالم مثل ساردین و دیگر ماهی‌ های حاوی اسیدهای چرب امگا ۳ نیز تاکید دارد.

شما می ‌توانید یک قدم جلوتر بروید و رژیم غذایی کتوژنیک مدیترانه ‌ای را دنبال کنید. مطالعه آزمایشی که در سال ۲۰۱۱ در ژورنال مواد غذایی دارویی منتشر شد نشان می ‌دهد که این نوع برنامه رژیم غذایی که بر روی کل غذاها (به ویژه چربی‌ های سالم، پروتئین‌ ها و سبزیجات) تمرکز دارد می ‌تواند به افراد کمک کند تا بر سندروم متابولیک که ارتباط نزدیکی با بیماری کبد چرب غیرالکلی دارد، غلبه کنند.

بنابراین برای افرادی که با کبد چرب مرتبط به سندروم متابولیک درگیر هستند، این مطالعه نشان می ‌دهد که خواص درمانی بالقوه رژیم کتوژنیک مدیترانه ‌ای می‌ تواند سندرم متابولیک همراه با NAFLD را بهبود بخشد.

همچنین بخوانید: غذاهای مفید برای کبد چرب
  1. غذاهایی که باید از آن‌ها اجتناب کنید:

اگر شما به دنبال رهایی از چربی کبد هستید، چیزهایی وجود دارند که قطعا باید از آن دوری کنید. اولین و مهم ترین یزی که باید از آن دوری کنید، الکل است، به خصوص اگر بیماری کبد چرب الکلی داشته باشید.

همچنین برخی غذاها و موارد دیگری نیز وجود دارند که تاثیر منفی بر کبد دارند از جمله:

  • الکل و کافئین بیش از حد
  • کالاهای بسته بندی شده حاوی روغن های گیاهی تصفیه شده، مواد مصنوعی، شیرین کننده ها و رنگ ها
  • میوه ها و سبزیجاتی که به شدت با آفت کش ها و علف کش های شیمیایی آلوده شده اند (محصولات غیر ارگانیک)
  • محصولات حیوانی دامداری‌ های صنعتی، ماهی پرورشی و یا محصولات لبنی سنتی
  • شکر تصفیه شده و همچنین فروکتوز بیش از حد
  • دانه های تصفیه شده
  • بعضی از داروها (به خصوص استامینوفن)
  • خوردن قارچ های وحشی سمی
  • قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی شدید، به خصوص مواد شیمیایی خراب کننده غدد درون ریز
  1. مکمل هایی که سلامت کبد را افزایش می دهد

براساس یک بررسی علمی که در سال ۲۰۱۵ منتشر شد، برخی مکمل ها وجود دارند که به طور خاص برای کمک به درمان بیماری ‌های کبد چرب غیر الکلی به کار گرفته می شوند. از جمله این مکمل ها می توان به مواد زیراشاره کرد:

ویتامین E و ویتامین C: از آنجا که استرس اکسیداتیو می ‌تواند نقش مهمی در رشد بیماری‌ زایی باکتری‌ ها ایفا کند، عوامل آنتی ‌اکسیدان مثل ویتامین E و ویتامین C می ‌توانند در درمان یک کبد چرب مفید باشند. با این حال، نتایج مطالعه تاکنون مشخص نیست. به عنوان مثال، ویتامین E فقط برای بزرگسالان مبتلا به NASH که دیابت یا سیروز ندارند مفید خواهد بود.

ویتامین D: تحقیقات نشان داده است که کمبود ویتامین D می تواند منجر به مقاومت به انسولین، سندرم متابولیک و کبد چرب غیرالکلی شود.

رسوراترول: به نظر می رسد رسوراترول در شراب قرمز و همچنین غذاهایی مانند انگور قرمز، کاکائو خام (شکلات تیره)، انواع توت ها و همچنین در فرم تکمیلی موجود باشد. رسوراترول NAFLD را در مدل های حیوانی کاهش می دهد.

آنتوسیانین: تحقیقات حیوانی به توانایی آنتوسیانین برای کاهش تجمع چربی در کبد و جلوگیری از التهاب کبدی، اشاره می کند.

عصاره چای سبز: آزمایشات نشان می دهد که چای سبز و EGCG (نوعی کاتچین) می توانند از طریق کاهش جذب رژیم غذایی چربی ها و کربوهیدرات ها، از استئاتوز جلوگیری کنند.

سیر: اس-الیلمرکاپتوسیستین (SAMC) تولید شده از سیر به دلیل توانایی اش برای تنظیم ذخیره سازی چربی و متابولیسم گلوکز، برای بیماری کبد چرب غیرالکلی مفید است.

زنجبیل: می‌ تواند به جلوگیری از NAFLD یا کم کردن روند پیشرفت آن به بیماری ‌های شدید کبد کمک کند.

دارچین: می‌ تواند مقاومت انسولین و استرس اکسیداتیو را بهبود بخشد.

پروبیوتیک و پریبیوتیک ها: همانطور که بررسی نشان می دهد، محور روده – کبد مسیر مهمی در توسعه بیماری کبد رب غیرالکلی است که با رشد بیش از اندازه باکتری های روده ای و افزایش نفوذ پذیری روده همراه است.” به این ترتیب، بیماری سیبو و سندروم روده نشت کننده یا روده چکه کن، ظاهرا عوامل موثر در NAFLD هستند، به همین دلیل است که پروبیوتیک ها و پریبیوتیک ها می توانند سودمند باشند.

کرکومین: کرکومین جزء فعال زردچوبه، می تواند باعث کاهش میزان چربی در کبد شود. همچنین ممکن است با فعالیت های آنتی اکسیدان قوی و ضد التهابی اش از پیشرفت کبد چرب جلوگیری کند.

کورستین: کورستین به عنوان یک مکمل موجود است و همچنین در غذاهایی مانند سیب و پیاز نیز یافت می شود. کورستین می تواند به کاهش التهاب کمک کند و برای افرادی که دارای کبد چرب و چاقی و یا دیابت هستند نیز مفید باشد.

این بررسی همچنین نشان می دهد که هر دو مطالعات اپیدمیولوژیک و حیوانی نشان داده اند که نوشیدن قهوه به طور منظم می تواند خطر ابتلا به دیابت نوع 2 که عامل خطر بیماری کبد است را کاهش دهد.

  1. سم زدایی کبد

ابتدا با پزشک خود مشورت کنید، به خصوص اگر دیابت داشته باشید یا با مسائل مربوط به قند خون دست و پنجه نرم کنید، اما ممکن است بخواهید یک پاکسازی کبد ۶ مرحله ‌ای را در نظر بگیرید.

به اشتراک بگذارید: تلگرام گوگل‌پلاس لینکدین

نظر خود را بیان کنید